Αναζήτηση - Σελίδα 20

Βρέθηκαν 348 άρθρα

Ιερά Μονή Φιλοθέου: εκεί όπου φυλάσσεται η θαυματουργή Παναγία Γλυκοφιλούσα

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Φιλοθέου Σε ένα καταπράσινο σημείο, στην Νοτιοανατολική πλευρά της Αθωνικής χερσονήσου, ξεχωρίζει η Ιερά Μονή Φιλοθέου. Η Μονή Φιλοθέου βρίσκεται σε υψόμετρο 300-330 μέτρων σε ένα καστανόφυτο οροπέδιο, κοντά στο αρχαίο Ασκληπιείο. Η Μονή Φιλοθέου απέχει μόλις μισή ώρα από τη Μονή Καρακάλλου και βρίσκεται σε κοντινή απόσταση, 1 ώρα, από την Μονή Ιβήρων. Η Μονή Φιλοθέου είναι αφιερωμένη στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου και από το 1574 βρίσκεται στην δωδέκατη (12η) θέση της ιεραρχικής κατάταξης των Αγιορείτικων Μονών. Πότε ιδρύθηκε η Ιερά Μονή Φιλοθέου και ποιοι είναι οι κτίτορες Η Μονή Φιλοθέου ιδρύθηκε στα τέλη του 10ου αιώνα από τρεις μοναχούς, τον Αρσένιο, Διονύσιο και Φιλόθεο, οι οποίοι ήταν σύγχρονοι του Οσίου Αθανασίου του Αθωνίτη. Σύμφωνα με τα ιστορικά στοιχεία, υπήρχε αρχικά ένας μικρός οικισμός στην περιοχή Κράββατος, που ονομαζόταν "μικρή Μονή της Φτέρης". Το μέρος αυτό αποτέλεσε την αφετηρία της σημερινής Μονής Φιλοθέου. Η πρώτη γραπτή καταγεγραμμένη αναφορά στη Μονή Φιλοθέου χρονολογείται γύρω στο 1015 σε έγγραφο του Πρώτου. Στο σημείο αυτό, υπάρχει σήμερα το παρεκκλήσι του Προφήτη Ηλία. Η Ιερά Μονή Φιλοθέου στο πέρασμα των αιώνων: σύντομη ιστορία Πολύ πριν την Τουρκοκρατία, οι ηγούμενοι της Μονής Φιλοθέου, όπως ο Νικηφόρος, ο Γεώργιος και ο Λουκάς, κατέγραψαν την παρουσία τους στις ιστορικές πηγές του 11ου και 12ου αιώνα. Οι δωρεές προς τη Μονή Καθοριστικό ρόλο για την ευημερία της Μονής έπαιξε ο Νικηφόρος Γ΄ Βυτανειάτης, προσφέροντας οικονομική στήριξη στη Μονή Φιλοθέου, αλλά και αρκετά ιερά λείψανα αγίων και μαρτύρων. Μάλιστα, ο Νικηφόρος Γ΄ Βυτανειάτης τιμάται και ως δεύτερος ιδρυτής της Μονής. Επιπλέον, οι αυτοκράτορες των Παλαιολόγων, Ανδρόνικος Β΄ και Ιωάννης Ε΄ βοήθησαν σημαντικά στη συντήρηση της Μονής. Στη συνέχεια, την οικονομική υποστήριξη ανέλαβαν ηγεμόνες από τη Ρουμανία. Στα µέσα του 14ου αιώνα στην Ιερά Μονή Φιλοθέου µόνασε και ο Άγιος Θεοδόσιος, µετέπειτα Μητροπολίτης Τραπεζούντας. Ο Άγιος Θεοδόσιος ήταν αυτάδελφος του Οσίου Διονυσίου, κτίτορα της οµώνυµης Μονής στο Άγιον Όρος. Τα χρόνια της Τουρκοκρατίας Κατά τα πρώιµα χρόνια της Τουρκοκρατίας, στις αρχές του 16ου αιώνα, η παρουσία του ηγουμένου Διονυσίου, γνωστού ως Οσίου Διονυσίου του εν Ολύµπω, είχε ως συνέπεια την αλλαγή της λειτουργίας της Μονής από το ιδιόρρυθμο στο κοινοβιακό σύστηµα. Ωστόσο, η αντίδραση βουλγαρόφωνων µοναχών τον ανάγκασε να εγκαταλείψει τη Μονή. Η παρουσία Σλάβων στη Μονή Φιλοθέου ήταν σπουδαία περί τα τέλη του 15ου αιώνα. Το γεγονός αυτό μαρτυρείται από έγγραφο του 1483 με υπογραφή του ηγούμενο στα σλαβικά, αλλά και από τη συχνή χρηματοδότηση που προσέφερε ο Σέρβος Βασιλιάς Στέφανος Δούσαν. Λίγο πριν το τέλος του 15ου αιώνα, το 1492, η Μονή Φιλοθέου ανακαινίζεται από τους ηγεμόνες της Ιβηρίας, Λεόντιο και Αλέξανδρο. Κατά τον 17ο αιώνα, πολλοί Έλληνες ηγεμόνες των παραδουνάβιων περιοχών στήριξαν οικονομικά τα μοναστήρια του Αγίου Όρους. Για την Ιερά Μονή Φιλοθέου, ο Γρηγόριος Γκίκας στάθηκε σπουδαίος ευεργέτης. Η Ιερά Μονή Φιλοθέου σε περίοδο ακμής Ενώ για πολλούς αιώνες η Ιερά Μονή Φιλοθέου δεν είχε αποκτήσει σημαντική ισχύ, παραμένοντας στην αφάνεια, κατά τους τελευταίους αιώνες της Τουρκοκρατίας άρχισε να αποκτά δύναμη. Η περίοδος ακμής της Μονής Φιλοθέου κατά τον 18ο αιώνα οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στους Έλληνες ηγεμόνες του εξωτερικού, οι οποίοι προσέφεραν μεγάλη χρηματική βοήθεια στη Μονή. Τα χρήματα αυτά αξιοποιήθηκαν για την ανέγερση νέων κτιριακών εγκαταστάσεων στη Μονή για να καλύψουν τις ανάγκες των μοναχών. Ο Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός στη Μονή Φιλοθέου Ο 18ος αιώνας υπήρξε λαμπρός για την Ιερά Μονή Φιλοθέου και για έναν ακόμη σημαντικό λόγο. Ο διδάσκαλος του γένους Άγιος Κοσμάς ο Αιτωλός μόνασε τη Μονή Φιλοθέου και από εκεί ξεκίνησε να κηρύττει τον λόγο του Θεού, χτίζοντας ναούς και σχολεία για τον υπόδουλο ελληνισμό. Το 1746 ολοκληρώθηκε το Καθολικό της Μονής, το οποίο είχε χτιστεί πάνω στα θεμέλια του παλιού. Το Καθολικό εορτάζει στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου και μέσα σε αυτό ξεχωρίζουν οι τοιχογραφίες από την Αποκάλυψη, καθώς και μια τοιχογραφία του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Η πυρκαγιά του 1871 άφησε αναλλοίωτο το Καθολικό, όμως προκάλεσε δριμύτατες ζημιές και έπληξε οικονομικά το μοναστήρι. Το 1900 η Ιερά Κοινότητα ανέλαβε να βοηθήσει την Ιερά Μονή Φιλοθέου, η οποία καταφέρνει τελικά να ορθοποδήσει. Από το 1973 μέχρι και σήμερα η Μονή ακολουθεί το κοινοβιακό σύστημα διοίκησης. Εξαρτήματα της Μονής Φιλοθέου: παρεκκλήσια και Κάθισμα Δίπλα στη θάλασσα, η Ιερά Μονή Φιλοθέου διαθέτει το Αγίασμα της Παναγίας της Γλυκοφιλούσας, το οποίο αναβλύζει σταθερά και αμετάβλητα, χωρίς να μειώνεται η ποσότητα ή η θερμοκρασία του νερού. Σύμφωνα με την παράδοση, ο ηγούμενος της Μονής Φιλοθέου είχε δει όραμα την Θεοτόκο να του ζητά να μεταφέρει την εικόνα από το σημείο εκείνο στο μοναστήρι. Εδώ μπορείτε να βρείτε όλες τις εικόνες με την Παναγία Γλυκοφιλούσα. Επιπλέον, η Μονή Φιλοθέου διαθέτει ένα μοναδικό Κάθισμα, το ιστορικό σπήλαιο του Αγίου Διονυσίου «του εν Ολύμπω», όπου ασκήτεψε πριν γίνει ηγούμενος της Μονής. Στην πρωτεύουσα του Αγίου Όρους, στις Καρυές, βρίσκεται το αντιπροσωπείο της Μονής Φιλοθέου, κτίσμα του 1964, όπου υπάρχει και παρεκκλήσι του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού. Η Μονή Φιλοθέου διαθέτει συνολικά εννιά παρεκκλήσια. Στον κτιριακό χώρο εντός της Μονής συναντάμε έξι παρεκκλήσια: ένα είναι αφιερωμένο στους Αρχαγγέλους, ένα στον Άγιο Ιωάννη τον Βαπτιστή, ένα στην Αγία Μαρίνα, στους Αγίους Πέντε Μάρτυρες, στον Άγιο Ιωάννη το Χρυσόστομο και στον Άγιο Νικόλαο. Εκτός Μονής βρίσκονται δύο παρεκκλήσια των Τριών Ιεραρχών ή Αγίου Τρύφωνα, του Γενεσίου της Θεοτόκου ή Παναγούδας καθώς και ο κοιμητηριακός Ναός των Αγίων Πάντων. Τα ιερά κειμήλια της Ιεράς Μονής Φιλοθέου Στο σκευοφυλάκιο της Μονής φυλάσσονται διάφορα κειμήλια, με σπουδαιότερο ίσως τη δεξιά χείρα του Αγίου Ιωάννη του Χρυσοστόμου. Επιπλέον, η Μονή κατέχει τεμάχιο Τιμίου Ξύλου, δώρο του αυτοκράτορα Νικηφόρου Γ’ Βοτανειάτη, λείψανα Αγίων, άμφια και εκκλησιαστικά σκεύη. Στην Ιερά Μονή Φιλοθέου βρίσκεται και η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Γλυκοφιλούσας, αλλά και της Παναγίας της Γερόντισσας. Στη βιβλιοθήκη της Μονής περιέχονται 250 χειρόγραφα, 2 λειτουργικά ειλητάρια και περί τις 2.500 έντυπα, απ' τα οποία περί τα 500 είναι στα ρωσικά και τα ρουµανικά. Επικοινωνία με τη Μονή Φιλοθέου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23256 Email: [email protected], [email protected]

Ιερά Μονή Κωνσταμονίτου: η ιστορία της Μονής με τη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Αντιφωνήτριας

Η τοποθεσία της Μονής Κωνσταμονίτου και η επικοινωνία με άλλες Μονές Η Ιερά Πατριαρχική και Σταυροπηγιακή Μονή Κωνσταμονίτου βρίσκεται σε μία μοναχική τοποθεσία, μέσα στον απάτητο δάσος του Κρειοβουνίου, κοντά στο κέντρο της Αθωνικής χερσονήσου, στην περιοχή του Σιγγιτικού κόλπου. Για να φτάσει κάποιος προσκυνητής στη Μονή, πρέπει να ανηφορίσει για περίπου μία ώρα από τον αρσανά, περνώντας αρχικά μέσα από έναν ελαιώνα και στη συνέχεια μέσα από ένα δάσος με καστανιές. Η επικοινωνία της Μονής Κωνσταμονίτου με άλλα μοναστήρια δεν είναι εύκολη λόγω της δύσβατης περιοχής και της απομόνωσής της. Ωστόσο, υπάρχουν κάποια μονοπάτια προς τη Μονή Ζωγράφου ή τη Μονή Βατοπαιδίου. Συγκεκριμένα, η διαδρομή προς τη Μονή Ζωγράφου διαρκεί περίπου 1,5 ώρα και διασχίζει έναν όμορφο μονοπάτι, μέσα από ένα καταπράσινο δάσος. Η Ιερά Μονή Κωνσταμονίτου βρίσκεται στην 20η (τελευταία) θέση στην ιεραρχία των Αγιορείτικων Μονών. Η Ιερά Μονή Κωνσταμονίτου ανά τους αιώνες: σύντομη ιστορία Ο ιδρυτής της Μονής Κωνσταμονίτου Όσον αφορά την ιστορία της Μονής, υπάρχουν διάφορες θεωρίες σχετικά με την ίδρυσή της. Σύμφωνα με μία νεότερη παράδοση, η Μονή ιδρύθηκε από τον Αυτοκράτορα Μέγα Κωνσταντίνο και ολοκληρώθηκε από τον υιό του, Κωνστάντα. Άλλες πηγές αναφέρουν ότι η ίδρυση της μονής πραγματοποιήθηκε από έναν μοναχό που καταγόταν από τον Κασταμώνα Παφλαγονίας ή Κασταμονή του Πόντου. Επιπλέον, υπάρχουν μαρτυρίες που αναφέρουν ως κτήτορα της Μονής κάποιον γόνο πλούσιας οικογένειας της Κωνσταντινούπολης. Η ανοικοδόμηση της Ιεράς Μονής Κωνσταμονίτου Περί τα τέλη του 18ου αιώνα, η Μονή Κωνσταμονίτου έγινε κοινοβιακή με σιγίλλιο του Πατριάρχη Νεοφύτου Ζ΄. Ωστόσο, η ουσιαστική ανασυγκρότηση της μονής ξεκίνησε το 1818 κατά την ηγεμονία του Χρυσάνθου εξ Ηπείρου, με δαπάνες του Αλή Πασά και με τη μεσολάβηση της κυράς Βασιλικής. Τότε ανοικοδομήθηκε η ανατολική πτέρυγα της Μονής. Η ανασυγκρότηση της Μονής συνεχίστηκε και επί της ηγεμονίας του Συμεών Σταγειρίτη. Ο ηγούμενος Συμεών εξασφάλισε οικονομικούς πόρους για τη Μονή και ανοικοδόμησε το Καθολικό και τη βόρεια πτέρυγα. Το Καθολικό της Μονής, το οποίο είναι αφιερωμένο στη μνήμη του Αγίου Στεφάνου, βρίσκεται στο κέντρο της αυλής και ανεγέρθηκε το 1867, πάνω στα ερείπια του παλαιότερου Καθολικού. Η εικόνα της Παναγίας Αντιφωνήτριας Η αρχιτεκτονική της Ιεράς Μονής Κωνσταμονίτου ακολουθεί το αγιορείτικο πρότυπο. Οι τοίχοι του διακοσμούνται με πολλές φορητές εικόνες, αρκετές εκ των οποίων έχουν μεγάλη ιστορική και λατρευτική αξία. Ξεχωρίζει η εικόνα της Θεοτόκου της Αντιφωνήτριας που πραγματοποίησε μεγάλο θαύμα στη Μονή το 1020, όπως αναφέρεται σύμφωνα με την παράδοση. Τα Παρεκκλήσια και Εξαρτήματα της Μονής Η Ιερά Μονή Κωνσταμονίτου διαθέτει συνολικά εννέα παρεκκλήσια, τέσσερα μέσα στον περίβολο της μονής και πέντε έξω από αυτόν. Ένα από τα παρεκκλήσια που αξίζει να δει κανείς είναι αυτό της Παναγίας Πορταΐτισσας, που βρίσκεται στη νότια πτέρυγα της Μονής πάνω από την είσοδο και χτίστηκε το 1871. Το παρεκκλήσι κοσμείται από ένα ιδιαίτερης αισθητικής αξίας ξυλόγλυπτο τέμπλο και φιλοξενεί εικόνα της Παναγίας Πορταΐτισσας, η οποία είναι επίσης θαυματουργή. Επίσης, σε έναν όροφο της νοτιοανατολικής πτέρυγας συναντάμε το παρεκκλήσι των Αγίων Πάντων και σε έναν άλλο όροφο συναντάμε το μεγαλύτερο παρεκκλήσι της Μονής, αφιερωμένο στον Άγιο Κωνσταντίνο. Το παρεκκλήσι του Αγίου Νικολάου βρίσκεται στη βόρεια πλευρά του περιβόλου της Μονής. Εκτός από τα παρεκκλήσια της Μονής, υπάρχουν και άλλα παρεκκλήσια στην περιοχή. Το παρεκκλήσι της Παναγούδας, με τις αξιόλογες βυζαντινές τοιχογραφίες του, βρίσκεται έξω από τη μονή. Στη θέση της παλαιάς μονής βρίσκεται το παρεκκλήσι του Αγίου Αντωνίου με ένα ιδιαίτερο ξύλινο τέμπλο που χρονολογείται το 1670. Το παρεκκλήσι της Αγίας Τριάδας βρίσκεται σε μία ξεχωριστή θέση σε ένα πολύ όμορφο σημείο, ενώ το παρεκκλήσι του Αγίου Νικολάου βρίσκεται στον Αρσανά της μονής. Επιπλέον, υπάρχει ένα παρεκκλήσι στο κοιμητήριο της μονής. Τέλος, αξίζει να αναφέρουμε τον Κοιμητηριακό Ναό της Μονής Κωνσταμονίτου. Ο Ναός αυτός σε μικρή απόσταση από τη Μονή, με κατεύθυνση προς τα νοτιοανατολικά και είναι αφιερωμένος στη μνήμη των Αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ. Η Μονή Κωνσταμονίτου διαθέτει ένα κελί στις Καρυές, το οποίο αποτελεί ουσιαστικά το αντιπροσωπείο της Μονής, καθώς και δύο Καθίσματα στον ευρύτερο χώρο της Μονής. Τα κειμήλια της Ιεράς Μονής Κωνσταμονίτου: θαυματουργές εικόνες, εκκλησιαστικά κειμήλια και λείψανα Αγίων Στο σκευοφυλάκιο της Μονής Κωνσταμονίτου φυλάσσεται ένας βυζαντινός σταυρός εξαίρετης τέχνης, ένα τεμάχιο Τιμίου Ξύλου, καθώς και λείψανα πολλών Αγίων που βρίσκονται μέσα σε λειψανοθήκες. Επίσης, υπάρχει ένα Ευαγγέλιο με αργυρόχρυση επένδυση που προέρχεται από την Ήπειρο και κατασκευάστηκε το 1820 ως δώρο από την κυρά Βασιλική. Πλούσια είναι και η συλλογή της Μονής σε εκκλησιαστικά σκεύη, χρυσές και αργυρές σφραγίδες, καθώς και επίσημα έγγραφα. Αυτό που ξεχωρίζει ιδιαίτερα από τα κειμήλια της Μονής είναι οι τρεις θαυματουργές εικόνες, του Αγίου Στεφάνου, της Παναγίας της Αντιφωνήτριας και της Παναγίας της Οδηγήτριας. Τέλος, στη βιβλιοθήκη της Μονή φυλάσσονται περισσότερα από 100 χειρόγραφα, 14 περγαμηνές και πάνω από 1000 παλαιότυπα. Γενικά, η Ιερά Πατριαρχική και Σταυροπηγιακή Μονή Κωνσταμονίτου είναι μία αξιοσημείωτη Μονή στο Άγιο Όρος, με μοναδική αρχιτεκτονική και θρησκευτική σημασία. Η επίσκεψη σε αυτήν μπορεί να προσφέρει μια εμπειρία πνευματικής ανάτασης και εκτίμησης της ιστορίας και παράδοσης του Αγίου Όρους. Επικοινωνία με τη Μονή Κωνσταμονίτου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23228, 23770 23228 Email: -

Ιερά Μονή Καρακάλλου: η Μονή αφιερωμένη στους Αποστόλους Πέτρο και Παύλο

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Καρακάλλου Η Ιερά Μονή Καρακάλλου είναι κτισµένη πάνω σε μια πλαγιά, στην Βορειοανατολική πλευρά του Αγίου Όρους, σε υψόμετρο 200μ. Βρίσκεται µεταξύ των Μονών Μεγίστης Λαύρας και Ιβήρων, ενώ απέχει 30 λεπτά από τη θάλασσα και 3 ώρες από τις Καρυές. Η Ιερά Μονή Καρακάλλου εορτάζει των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου και βρίσκεται στην 11η θέση στην ιεραρχία των Μονών του Αγίου Όρους. Ποιος είναι ο ιδρυτής της Μονής Καρακάλλου Σύμφωνα με την παράδοση, η πιο πιθανή εκδοχή για την ίδρυση της Μονής Καρακάλλου εικάζει ως κτίτορα κάποιον µοναχό µε το όνοµα Καρακάλας ή Καρακαλάς, στις αρχές του 11ου αιώνα. Η αναφορά της Μονής σε πράξη του Πρώτου Νικηφόρου (1018) και η παράλειψή της στο Β´ Τυπικό, είναι δείγμα της πολυτάραχης πορείας του µαναστηριού. Από την άλλη, είναι πιθανό η ονομασία της Μονής να προέρχεται από τις Τουρκικές φράσεις «καρά καλέ», δηλαδή μαύρο φρούριο, ή «καρά κουλέ» που σημαίνει μαύρος πύργος. Η Ιερά Μονή Καρακάλλου στο πέρασμα των αιώνων Οι λεηλασίες των πειρατών και οι ευεργεσίες των Παλαιολόγων Αυτοκρατόρων Οι πειρατικές επιδρομές που έπλητταν την Αθωνική χερσόνησο κατά τους δύο πρώτους αιώνες από την ίδρυση της Αθωνικής Πολιτείας, δεν άφησαν ανεπηρέαστη την πορεία της Μονής Καρακάλλου. Το πλήγμα των επιδρομών ήταν τόσο μεγάλο που τον 13ο αιώνα, µετά την επέλαση πειρατών και Λατίνων, η Ιερά Μονή Καρακάλλου οδηγείται σε παντελή ερήµωση. Ωστόσο, η σωτήρια παρέμβαση των Παλαιολόγων Αυτοκρατόρων, Ανδρονίκου Β´ και Ιωάννη Ε´, καθώς και του Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως, Αθανασίου, ξανάδωσε ζωή στο µοναστήρι. Ταυτόχρονα, την περίοδο εκείνη ο αριθμός των µοναχών αυξήθηκε και η Μονή ανακαινίστηκε. Κάποια χρόνια αργότερα, η Μονή έγινε και πάλι στόχος πειρατικών επιδρομών, αλλά αυτή τη φορά ανέκτησε δυνάμεις πιο γρήγορα. Με τη συμβολή του βοεβόδα της Βλαχίας Ιωάννη Πέτρου Δ΄ Ράρες, η Μονή ξανακτίστηκε άμεσα. Μάλιστα, ο ίδιος ο Ιωάννη Πέτρου Δ΄ Ράρες τελικά μόνασε στη Μονή Καρακάλλου και τιμήθηκε ως δεύτερος ιδρυτής. Το έτος 1534, μετά την χρηματική ενίσχυση που προσέφερε ο βοεβόδας Ιωάννης Πέτρος και με την πρωτοβουλία του ηγούμενου Γερμανού, οικοδομήθηκε ο πύργος με δική του Τράπεζα. Η περίοδος ακμής της Ιεράς Μονής Καρακάλλου και η εύνοια του Σουλτάνου Επιπλέον, κατόπιν άδειας του Σουλτάνου Σουλεϊµάν και με την ιδιαίτερη υποστήριξη της κόρης του, η Μονή Καρακάλλου ενισχύθηκε χρηματικά και βίωσε μια σημαντική περίοδο ακμής. Η ακμάζουσα περίοδος της Μονής συνεχίστηκε και τον 17ο αιώνα. Περί το 1674, οι βασιλείς της Ιβηρίας Αριχίλ και Βαχτάγ συνέβαλαν στην ευημερία της Μονής Καρακάλλου και της δώρισαν το µετόχι του Αγίου Νικολάου στην Ισµαηλία. Το 1875, η σαρωτική πυρκαγιά που ξέσπασε, οδήγησε στη δεύτερη φάση ανοικοδόμησης της Μονής, όπου επισκευάστηκαν παλαιότερες κατασκευές και έγιναν προσθήκες. Τότε, ξαναχτίστηκε η Τράπεζα, πτέρυγες με Κελιά και ξενώνες. Στα νεότερα χρόνια, η Ιερά Μονή Καρακάλλου έλαβε ενεργά µέρος στους αγώνες των Ελλήνων κατά τη διάρκεια της Επανάστασης. Τα κτίσματα της Μονής Καρακάλλου: ο μεγαλύτερος πύργος του Αγίου Όρους Από τα κτίσµατα της Μονής Καρακάλλου πολύ αξιόλογο έργο είναι ο πύργος του Πέτρου, που κτίστηκε τον 16ο αιώνα και είναι ο µεγαλύτερος απ' όλους τους αγιορείτικους πύργους! Επιπλέον, η Ιερά Μονή Καρακάλλου έχει 5 παρεκκλήσια, 2 εξωκκλήσια και 18 Κελλιά. Το Καθολικό της είναι κτίσµα του 16ου αιώνα µε επιπλέον προσθήκες στους µετέπειτα αιώνες και τιµάται στη µνήµη των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου. Η σηµερινή Τράπεζα της Μονής Καρακάλλου είναι κτίσµα του 1875, αλλά η αρχική της µορφή είναι πολύ παλαιότερη. Η Βιβλιοθήκη και τα κειμήλια της Μονής Καρακάλλου Στο σκευοφυλάκιο της Μονής Καρακάλλου φυλάσσονται χρυσοκέντητα άμφια, λειτουργικά σκεύη και ένα τεμάχιο Τιµίου Ξύλου. Επιπλέον, στα κειμήλια της Μονής αποθησαυρίζονται η κάρα του Αγίου Αποστόλου Βαρθολοµαίου και του Αγίου Χριστοφόρου. Ακόμη, φυλάσσονται πολλές φορητές εικόνες, εκ των οποίων η πιο σημαντική είναι αυτή των Αποστόλων Πέτρου και Παύλου, στους οποίους είναι αφιερωμένη η Μονή Καρακάλλου. Η εν λόγω εικόνα δημιουργήθηκε το 1540 από τον ζωγράφο Κωνσταντίνο Παλαιοκαπά. Ακόμη μία σημαντική εικόνα είναι η εικόνα των Δώδεκα Αποστόλων, η οποία είναι τοποθετημένη στο ξυλόγλυπτο τέμπλο του Καθολικού και αποτελεί έργο του 1722 από τον Διονύσιο Φουρνά. Στη βιβλιοθήκη της Μονής Καρακάλλου αποθησαυρίζονται 279 χειρόγραφα και περίπου 2.500 έντυπα βιβλία. Επικοινωνία με τη Μονή Καρακάλλου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23225, 23770 23746 Email: [email protected]

Ιερά Μονή Ζωγράφου: το μοναστήρι με τις τρεις θαυματουργές εικόνες του Αγίου Γεωργίου και την Παναγία Επακούουσα

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Ζωγράφου Η Ιερά Μονή Ζωγράφου είναι κτισµένη σε αθέατη δασωµένη πλαγιά της βορειοδυτικής πλευράς της Αθωνικής χερσονήσου. Βρίσκεται σε υψόμετρο 160 μέτρων, απέχει από την παραλία 40 λεπτά, ενώ από τις Καρυές απέχει 3,5 ώρες. Η Ιερά Μονή Ζωγράφου εορτάζει του Αγίου Γεωργίου και βρίσκεται στην 9η θέση στην κατάταξη των αγιορείτικων μονών. Ποιοι είναι οι ιδρυτές της Μονής Ζωγράφου Σύμφωνα µε την παράδοση, ιδρυτές της Μονής Ζωγράφου θεωρούνται τρία αδέρφια µοναχοί, ο Μωυσής, ο Ααρών και ο Ιωάννης από την Αχρίδα, που µόνασαν στον Άθωνα τον 10ο αιώνα. Ωστόσο, ιστορικά στοιχεία μαρτυρούν μια άλλη εκδοχή για την ίδρυση της Μονής. Στο πρώτο Τυπικό του Τσιµισκή (972) ως κτίτορας της Μονής Ζωγράφου αναφέρεται ο Γεώργιος ο Ζωγράφος, ο οποίος υπογράφει ως ηγεμόνας της Μονής. Η Μονή Ζωγράφου είναι αφιερωμένη στον Άγιο Γεώργιο, καθώς σώζεται µια παλαιά αχειροποίητη εικόνα, που είναι ένα από τα σπουδαιότερα κειμήλια της Μονής. Η Ιερά Μονή Ζωγράφου στο πέρασμα των αιώνων Οι ιστορικές πληροφορίες για τη δράση της Μονής μέχρι τον 13ο αιώνα είναι περιορισμένες, ωστόσο εικάζουμε ότι από τότε ζούσαν Βούλγαροι μοναχοί. Κρίση στη Μονή Ζωγράφου με αφορμή την ένωση των δύο Εκκλησιών Στα τέλη του ίδιου αιώνα, η ιστορία της Μονής Ζωγράφου βάφεται με αίμα. Ο Αυτοκράτορας Μιχαήλ Η´ και ο Πατριάρχης Βέκκος διέταξαν τον μαρτυρικό θάνατο 26 Ζωγραφιτών µοναχών που αρνήθηκαν την ένωση των δύο Εκκλησιών και την ενωτική πολιτική της πολιτειακής και εκκλησιαστικής αρχής. Παρόλα αυτά, ο Αυτοκράτορας Μιχαήλ έκανε πλούσιες δωρεές στο μοναστήρι και βοήθησε στην ανάπτυξή του. Το 1873 χτίστηκε κενοτάφειο στη µνήµη αυτών των Ζωγραφιτών µαρτύρων, με επιγραφή που επιβεβαιώνει ότι τα γεγονότα διαδραματίστηκαν το 1276. Οι πειρατικές επιδρομές πλήττουν τη Μονή Ζωγράφου Το µοναστήρι ταλαιπωρήθηκε από επιδροµές Καταλανών πειρατών την περίοδο 1307-1309, με αποτέλεσμα να καταστραφούν πολλά κτίρια. Ωστόσο, η Μονή ανέκαµψε σύντοµα µε τις χορηγίες και την υποστήριξη των Παλαιολόγων Αυτοκρατόρων και των ηγεµόνων των Παραδουνάβιων χωρών. Τον 15ο αιώνα ο ηγεμόνας της Μολδοβλαχίας, Στέφανος ΣΤ΄ ο Καλός, βοήθησε αποφασιστικά τη Μονή Ζωγράφου και της πρόσφερε µια σειρά από µονύδρια. Ως και τις αρχές του 19ου αιώνα στη Μονή, µαζί µε τους Βούλγαρους μοναχούς, συµβίωναν και µοναχοί ελληνικής και σερβικής καταγωγής. Ωστόσο, από το 1845 κι έπειτα, έµειναν µόνο Βούλγαροι. Η ανακαίνιση της Μονής Ζωγράφου και τα νέα κτίρια Την περίοδο 1862-1896 ανακαινίστηκε σχεδόν η µισή Μονή. Τότε προστέθηκαν και τα βαριά κτίρια της βόρειας πλευράς µε τα κελλιά των µοναχών, το πρόπυλο και η δυτική πτέρυγα. Το Καθολικό της Μονής χτίστηκε στις αρχές του 19ου αιώνα. Οι τοιχογραφίες του Καθολικού έγιναν το 1817, ενώ ο νάρθηκας το 1840. Βορειοδυτικά του ναού είναι τοποθετηµένη η φιάλη του αγιασµού πάνω σε οκτώ κίονες, καθώς και το εκκλησάκι της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, χτισμένο το 1758-1764. Η Τράπεζα χτίστηκε το 1896 και σε ένα σημείο επάνω υπάρχει ο Ναός των Αγίων Κυρίλλου και Μεθοδίου. Στα νεότερα χρόνια, το 1974, η Μονή Ζωγράφου βίωσε µια πυρκαγιά, σχετικά µικρών διαστάσεων, που κατέστρεψε τη νότια πλευρά. Τα Μετόχια της Ιεράς Μονής Ζωγράφου Η Μονή Ζωγράφου έχει 8 παρεκκλήσια και άλλα τόσα εξωκλήσια. Τα προηγούμενα χρόνια, είχε µετόχια σε περιοχές της Ρουµανίας, Βουλγαρίας, Ρωσίας και Τουρκίας, όµως σήµερα της έµειναν µόνο όσα βρίσκονται στον ελλαδικό χώρο. Η Βιβλιοθήκη της Μονής Ζωγράφου Στη βιβλιοθήκη βρίσκεται στον πύργο της Μονής και περιλαμβάνει 126 Ελληνικά και 388 Σλαβικά χειρόγραφα, καθώς επίσης και περί τα 10.000 έντυπα βιβλία. Το σπουδαιότερο ίσως χειρόγραφο της Μονής είναι ο βουλγάρικος κώδικας αρ. 17, ψαλτήρι του Ραβομήρ του 13ου αιώνα. Ακόμη, υψηλής ιστορικής αξίας θεωρούνται τρία σλάβικα χειρόγραφα: το Μηνολόγιο του Ντράγκαν του 13ου αιώνα με τους βίους των μαρτύρων Αγίων, ο σλαβικός κώδικας αρ.28, ένα Τετραευαγγέλιο στα σλαβικά από το 1569 και τέλος, ο σλαβικός κώδικας αρ. 1 του 1745, ο οποίος ουσιαστικά αποτελεί την πρώτη καταγραφή της ιστορίας της Βουλγαρίας από το μοναχό Παΐσιο. Τα κειμήλια της Μονής Ζωγράφου: οι θαυματουργές εικόνες της Παναγίας και του Αγίου Γεωργίου Στο σκευοφυλάκιο της Μονής φυλάσσονται ιερά κειμήλια, άμφια, ξυλόγλυπτα έργα, εικόνες και λείψανα Αγίων. Ανάμεσα στα γνωστά κειμήλια της Μονής Ζωγράφου είναι και οι δύο θαυματουργές εικόνες της Θεοτόκου, η Παναγία του Ακαθίστου και η Παναγία Επακούουσα. Επιπλέον, η Ιερά Μονή Ζωγράφου κατέχει και τρεις θαυματουργές εικόνες του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Γεωργίου. Η πρώτη εικόνα συνδέεται με τους τρεις ιδρυτές της Μονής, τον Μωυσή, τον Ααρών και τον Ιωάννη. Σύμφωνα με την παράδοση, κάποια στιγμή τα τρία αδέλφια προσπαθούσαν να αποφασίσουν ποιον Άγιο θα ιστορήσουν για να είναι και ο πολιούχος του μοναστηριού. Τότε, προσευχήθηκαν να τους σταλεί ένα θεϊκό σημάδι και άφησαν ένα κομμάτι ξύλο στον Ναό. Την επόμενη μέρα, επέστρεψαν στον Ναό και βρήκαν πάνω στη σανίδα απεικονισμένη την αχειροποίητη εικόνα του Αγίου Γεωργίου. Έτσι, ονόμασαν τη Μονή με το όνομα Ζωγράφου, από την εικόνα που βρέθηκε ζωγραφισμένη θαυματουργικά. Η δεύτερη εικόνα του Αγίου Γεωργίου προέρχεται από την Αραβία και είναι τοποθετημένη στον ανατολικό κίονα στου αριστερού χορού. Η εικόνα αυτή διαθέτει αργυρότευκτη επένδυση που έγινε το 1822. Τέλος, η τρίτη εικόνα του Αγίου Γεωργίου είναι τοποθετημένη στο τέρμα του κέρατος του αριστερού χορού, σε ένα εικονοστάσιο του Ηγούμενου της Μολδαβίας, Στέφανο, το 1546. Επικοινωνία με τη Μονή Ζωγράφου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 2377 0 23247 Email: [email protected], [email protected]

Ιερά Μονή Ξηροποτάμου: εδώ βρίσκεται το μεγαλύτερο τμήμα Τιμίου Ξύλου στον κόσμο!

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Ξηροποτάμου και πώς μπορεί ένας επισκέπτης να φτάσει σε αυτή Η Ιερά Μονή Ξηροποτάμου βρίσκεται σε υψόμετρο 200μ. από τη θάλασσα, δυτικά από την Ιερά Μονή Σιμωνόπετρας και ανατολικά από τη Μονή Αγίου Παντελεήμονος. Εάν ένας προσκυνητής ξεκινήσει από τη Δάφνη, το επίνειο του Αγίου Όρους, θα πρέπει να διασχίσει ένα μονοπάτι περίπου μισή ώρα με τα πόδια, με κατεύθυνση βορειοανατολικά. Αυτό το μονοπάτι είναι ένας στενός χωματόδρομος, συνολικού μήκους 11 χλμ. που ενώνει τη Δάφνη με τις Καρυές, την πρωτεύουσα του Αγίου Όρους. Από την άλλη, εάν ένας προσκυνητής ξεκινήσει από τις Καρυές, θα χρειαστεί περίπου δύο ώρες πορείας σε αυτόν τον χωματόδρομο, στην αντίθετη κατεύθυνση. Πότε ιδρύθηκε η Ιερά Μονή Ξηροποτάμου και ποιος θεωρείται ο πρώτο κτήτορας Σύμφωνα με την παράδοση, η Ιερά Μονή Ξηροποτάμου ιδρύθηκε από την αυτοκράτειρα Πουλχερία, σύζυγο του αυτοκράτορα Μαρκιανού, το έτος 424 μ.Χ. Από την άλλη, υπάρχουν θρύλοι που υποδεικνύουν τον Κωνσταντίνο Ζ’ τον Πορφυρογέννητο ή τον Ρωμανό Α’ Λεκαπηνό ως ιδρυτές της Μονής Ξηροποτάμου. Βέβαια, σύμφωνα με ιστορικές πηγές, μία πιο πιθανή εκδοχή για τον πραγματικό κτήτορα της Μονής παρουσιάζει τον μοναχό Παύλο Ξηροποταμηνό. Η ίδρυση της Μονής Ξηροποτάμου χρονολογείται στο τέλος του 10ου αιώνα από τον μοναχό Παύλο, ο οποίος υπέγραψε το πρώτο Τυπικό (972 μ.Χ.) του Αγίου Όρους, τον λεγόμενο «Τράγο». Η περίοδος ακμής της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου: 11ος – 15ος αιώνας Η Ιερά Μονή Ξηροποτάμου διήνυσε μία μεγάλη περίοδο ακμής, ξεκινώντας από τον 11ο αιώνα και φτάνοντας μέχρι τις αρχές τους 13ου αιώνα. Οι μοναχοί είχαν στο πλευρό τους τον αυτοκράτορα Παλαιολόγο Μιχαήλ Η΄, ο οποίος αγαπούσε τη Μονή και την ενίσχυε οικονομικά. Το 1280 μια μεγάλη πυρκαγιά κατέστρεψε μεγάλο μέρος της Μονής Ξηροποτάμου και ο αυτοκράτορας Ανδρόνικος Β’ Παλαιολόγος βοήθησε σημαντικά στην αναστήλωση του μοναστηριού, προσφέροντας οικονομικούς πόρους και δωρεές. Για τη μεγάλη προσφορά του στη Μονή, ο αυτοκράτορας Ανδρόνικος Β’ Παλαιολόγος τιμάται ως ένας από τους νέους κτήτορες της Μονής. Στη διάρκεια του 14ου και 15ου αιώνα, αρκετοί ήταν οι βασιλείς από τη Σερβία, οι οποίοι προσέφεραν οικονομική ενίσχυση προς τη Μονή Ξηροποτάμου. Με τα χρήματα αυτά, χτίστηκαν ψηλά αμυντικά τείχη και πύργοι. Η περίοδος παρακμής της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου: 16ος αιώνας Ο 16ος αιώνας υπήρξε δύσκολος για την Ιερά Μονή Ξηροποτάμου, η οποία περιήλθε σταδιακά σε παρακμή. Στις αρχές του 16ου αιώνα, το 1507 μ.Χ. το μοναστήρι κάηκε ξανά. Αυτή τη φορά, ο Σουλτάνος Σελίμ Α’ βοήθησε σημαντικά στην ανακούφιση και αναστήλωση του μοναστηριού. Ο Σουλτάνος Σελίμ Α’ αποφάσισε να βοηθήσει τη Μονή ύστερα από όνειρο που είδε με τους 40 Μάρτυρες σε σχήμα στρατιωτών, οι οποίο του έδιναν υπόσχεση πως θα τον βοηθήσουν να νικήσει τους εχθρούς, αν ο ίδιος βοηθήσει στην ανέγερση της Μονής Ξηροποτάμου. Έτσι, η Μονή ανακαινίστηκε εκ βάθρων. Το 1760 ξεκίνησε μία νέα περίοδος άνθησης για την Ιερά Μονή Ξηροποτάμου, ύστερα από βοήθεια που πρόσφεραν οι Οικουμενικοί Πατριάρχες, Τιμόθεος Β’ και Μεθόδιος Α’. Επιπλέον, ο Καισάριος Δαπόντε πραγματοποίησε μεγάλη περιοδεία, σε πολλά μέρη της Ελλάδας, αλλά και στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες για να συγκεντρώσει οικονομική ενίσχυση προς την Ιερά Μονή Ξηροποτάμου. Ο ίδιος έζησε για αρκετά χρόνια στη Μονή Ξηροποτάμου και επιμελήθηκε την ανοικοδόμηση του Καθολικού κατά το διάστημα 1761-1763. Ο μοναχός Καισάριος Δαπόντε κοιμήθηκε το έτος 1784 και πολλά από τα χειρόγραφά του φυλάσσονται στη Βιβλιοθήκη της Μονής. Το Καθολικό της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου Το Καθολικό της Μονής Ξηροποτάμου είναι χτισμένο στο κέντρο της αυλής και είναι αφιερωμένο στους Άγιους Σαράντα Μάρτυρες. Εξ’ αιτίας του εδάφους, το Καθολικό είναι στραμμένο προς Βορρά και εξωτερικά υπάρχει επιγραφή που συντάχθηκε από τον μοναχό Kαισάριο Δαπόντε, όπου αναφέρεται η ιστορία της Μονής. Στο Καθολικό της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου βρίσκονται 200 φορητές εικόνες. Από το 1981 η Ιερά Μονή Ξηροποτάμου λειτουργεί ως κοινόβιο και κατέχει την 8η θέση στην ιεραρχία των Μονών του Αγίου Όρους. Η Μονή κατέχει το λιμάνι της Δάφνης, έξι Ξηροποταμινά κελιά, επτά παρεκκλήσια και εννέα ξωκλήσια. Η Βιβλιοθήκη και τα Κειμήλια της Ιεράς Μονής Ξηροποτάμου Στη Βιβλιοθήκη της Μονής Ξηροποτάμου υπάρχουν 409 χειρόγραφα και περισσότερα από 4.000 έντυπα βιβλία. Το Τίμιο Ξύλο, η «Φιάλη της Πουλχερίας» και τα άγια λείψανα 61 Αγίων Στην Ιερά Μονή Ξηροποτάμου υπάρχει το μεγαλύτερο τμήμα Τιμίου Ξύλου στον κόσμο, καθώς έχει μήκος 31 εκατοστά, πλάτος 16 και πάχος 25 εκατοστά. Σύμφωνα με την παράδοση, το τμήμα αυτό του Τιμίου Ξύλου δόθηκε ως δώρο στη Μονή από τον Αυτοκράτορα Ρωμανό A’ ή από την Αυτοκράτειρα Πουλχερία. Μάλιστα, πάνω στο τμήμα του Τιμίου Σταυρού εντοπίζεται και οπή από τα καρφιά της Σταυρώσεως. Έτσι, η Μονή Ξηροποτάμου εορτάζει και του Τιμίου Σταυρού. Επιπλέον, στο σκευοφυλάκιο φυλάσσεται μέρος από τα δώρα των Μάγων που προσκύνησαν τη γέννηση του Κυρίου Ιησού Χριστού, τμήμα από την Ακάνθινο Στέφανο, τον Σπόγγο και την Αγία Χλαμύδα. Ακόμη ένα σημαντικό κειμήλιο που φυλάσσεται στην Ιερά Μονή Ξηροποτάμου στο Άγιον Όρος είναι ο περίφημος δίσκος από στεατίτη λίθο, γνωστός ως «φιάλη της Πουλχερίας». Στο σκευοφυλάκιο της Μονής φυλάσσονται τα ιερά και άγια λείψανα εξήντα ενός αγίων, μεταξύ των οποίων και οστά των Αγίων Σαράντα Μαρτύρων. Ακόμη, με μεγάλη ευλάβεια διατηρούνται και τέσσερις επισκοπικοί Ράβδοι, από τις οποίες δύο είναι από ήλεκτρο, χρυσοκέντητα ιερά Άμφια και λειτουργικά Σκεύη. Επικοινωνία με τη Μονή Ξηροποτάμου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23733 Email: [email protected]

Ιερά Μονή Κουτλουμουσίου: εδώ φυλάσσεται η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Φοβερά Προστασία

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Κουτλουµουσίου Η Ιερά Μονή Κουτλουµουσίου είναι κτισµένη κοντά στις Καρυές και είναι αφιερωµένη στη Μεταµόρφωση του Σωτήρος. Το Κουτλουµούσι κατέχει την έκτη θέση στην ιεραρχία των αγιορείτικων μοναστηριών. Πότε ιδρύθηκε η Μονή Κουτλουµουσίου και ποιος είναι ο κτίτοτρας Η Ιερά Μονή Κουτλουµουσίου φαίνεται ότι υπάρχει πριν από το 1169, καθώς αναφέρεται σε επίσημο έγγραφο της χρονιάς εκείνης. Ως ιδρυτής της Μονής θεωρείται κάποιος μοναχός Κάλλιστος, ο οποίος προερχόταν από την αυλή του Κουτλουμούς, γενάρχη της εκχριστιανισµένης δυναστείας των Σελτζουκιδών. Η Ιερά Μονή Κουτλουµουσίου στο πέρασμα των αιώνων Από τα πρώτα χρόνια της ίδρυσής της, η Μονή Κουτλουµουσίου είχε ως ευεργέτη τον αυτοκράτορα Αλέξιο Α’ Κομνηνό, γεγονός που τη βοήθησε να ακμάσει. Ο αγώνας των μοναχών κατά της Ένωσης με την παπική εκκλησία Ο 13ος αιώνας βρήκε τη Μονή σε κρίση, εξαιτίας της επιμονής που ερχόταν έξωθεν για την ένωση των δύο Εκκλησιών. Την περίοδο εξουσίας του αυτοκράτορα Μιχαήλ, στρατιωτικό απόσπασμα κατέφθασε στο Άγιον Όρος με σκοπό να επιβάλλει την ένωση. Τα τραγικά συμβάντα που διαδραματίστηκαν κατά τον αγώνα των Αγιορειτών μοναχών, έφεραν τον απαγχονισμό αρκετών μοναχών από το Κουτλουµούσι, οι οποίοι τάφηκαν πίσω από το Καθολικό. Οι προσαρτήσεις μοναστηριών δίνουν δύναμη στο Κουτλουµούσι Μετά από αυτά τα γεγονότα, το 1287, ο Πρώτος του Αγίου Όρους παραχώρησε στη Μονή Κουτλουμουσίου την παρακμάζουσα τότε Μονή Σταυρονικήτα και κάποια χρόνια αργότερα, το 1329, τη Μονή Αναπαυσά. Οι προσαρτήσεις αυτές, σε συνδυασμό με τον πνευματικό αγώνα των πατέρων, έφεραν μια σημαντική περίοδο ευημερίας στη Μονή. Ταυτόχρονα, στον 14ο αιώνα ξεκινούν οι σχέσεις της Μονής Κουτλουµουσίου με τη Βλαχία. Η περίοδο ακμής του μοναστηριού ήρθε µε τη φωτισμένη καθοδήγηση του ηγουμένου Χαρίτωνα από την Ίµβρο, κυρίως το δεύτερο µισό του14ου αιώνα. Ο Χαρίτων εξασφάλισε σημαντική βοήθεια από τον Αλέξανδρο Μπασαράμπ και τον Ιωάννη Βλαδισλάβο, οι οποίοι έστειλαν μεγάλη οικονομική ενίσχυση και εγκαινίασαν μια νέα περίοδο ανοικοδόμησης. Οι πειρατικές επιθέσεις πλήττουν τη Μονή Κουτλουµουσίου Την ίδια στιγμή, το Κουτλουµούσι ζούσε δύσκολες στιγμές µε τις ληστρικές επιδρομές των Καταλανών και Τούρκων πειρατών. Στην κρίσιμη αυτή περίοδο, ο Ανδρόνικος Β’ Παλαιολόγος, κι έπειτα η Θεοδώρα Καντακουζηνή, βοήθησαν σημαντικά τη Μονή να σταθεί και πάλι δυνατή. Το 1393 ο Οικουμενικός Πατριάρχης Αντώνιος διακήρυξε το Κουτλουµούσι Σταυροπηγιακή και Πατριαρχική Μονή. Στις αρχές του 15ου αιώνα Κουτλουµουσιανοί µοναχοί κατοίκησαν και προσάρτησαν την έρημη τότε Μονή του Αγίου Αλυπίου. Στη συνέχεια, με πατριαρχικό σιγίλλιο το 1428, η Μονή Αλυπίου απορροφήθηκε από το Κουτλουµούσι, το οποίο απέκτησε περισσότερη δύναµη. Πυρκαγιές αποδυναμώνουν τη Μονή Την μεγάλη περίοδο ακμής διαδέχθηκε η παρακμή στην οποία συνέβαλε και η µεγάλη πυρκαγιά του 1497. Το 1767 ακόμη μία πυρκαγιά κατέστρεψε την ανατολική πλευρά της Μονής Κουτλουµουσίου. Η συνδρομή του πατριάρχη Αλεξανδρείας Ματθαίου Γ´ υπήρξε καθοριστική στην ανακαίνιση της Μονής. Στα μέσα του 19ου αιώνα, το 1856, η Μονή Κουτλουµουσίου επανέρχεται στο κοινοβιακό σύστημα διοίκησης, μετά από πέντε αιώνες ιδιόρρυθμου βίου. Λίγο αργότερα, το 1857 και το 1870, η φωτιά µε σφοδρότητα έρχεται και πάλι να πλήξει τα κτίρια της Μονής. Οι επισκευές τελεσφόρησαν µε τη φιλότιμη προσπάθεια του ηγουμένου Μελετίου. Η Μονή Κουτλουµουσίου στα νεότερα χρόνια Μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο η Μονή κινδύνεψε σοβαρά από λειψανδρία. Το γεγονός αυτό, καθώς και η απώλεια μεγάλου μέρους της περιουσίας της, έθεσαν σε κίνδυνο την επιβίωση της Μονής. Συνάμα, ένα ακόμη χτύπημα για τη Μονή υπήρξε η τελευταία πυρκαγιά που συνέβη το 1980, οι ζημιές της οποίας αποκαταστάθηκαν τα τελευταία χρόνια. Τα κτίσματα και τα εξαρτήματα της Μονής Κουτλουµουσίου Το Καθολικό της Κουτλουµουσίου χρονολογείται το 1540 και αποτελεί κλασικό δείγμα αγιορείτικης αρχιτεκτονικής, ενώ οι αρχικές αγιογραφίες του έχουν επιζωγραφησθεί με βάση την Κρητική Σχολή. Η φιάλη και το κωδωνοστάσιο είναι έργα του 19ου αιώνα. Στην κατοχή της Μονής βρίσκονται 18 Κελλιά και η ωραία σκήτη του Αγίου Παντελεήµονα (1790) µε 22 Καλύβες. Ιδιαίτερης καλλιτεχνικής αξίας είναι το ξυλόγλυπτο τέμπλο. Η Ιερά Μονή Κουτλουµουσίου διαθέτει 7 παρεκκλήσια και ισάριθμα εξωκλήσια. Στο παρεκκλήσι της Φοβεράς Προστασίας υπάρχει και η ομώνυμη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας «Φοβεράς Προστασίας». Η εικόνα αυτή έχει μείνει ανέγγιχτη από τις σαρωτικές πυρκαγιές και προστάτευσε τη Μονή από πειρατικές επιθέσεις. Εδώ μπορείτε να βρείτε εικόνες με την Παναγία Φοβερά Προστασία. Η Βιβλιοθήκη και τα κειμήλια της Μονής Κουτλουµουσίου Στην Ιερά Μονή Κουτλουµουσίου φυλάσσονται εκκλησιαστικά σκεύη, ιερά άμφια και σημαντικές φορητές εικόνες. Επιπλέον, φυλάσσονται ιερά λείψανα πολλών Αγίων, όπως του Αγίου Γεράσιμου, του Αγίου Παντελεήμονα, της Θεομήτορος Άννας, του Γρηγορίου του Θεολόγου και του Αγίου Χαραλάμπους. Στη βιβλιοθήκη στεγάζονται 662 χειρόγραφα και περί τα 3.500 έντυπα βιβλία. Επικοινωνία με τη Μονή Κουτλουµουσίου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23226, 23770 23731 Email: [email protected]

Ιερά Μονή Αγίου Παύλου: σύντομη ιστορία της Μονής με τη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας της Μυροβλύτισσας

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Αγίου Παύλου Η Ιερά Μονή Αγίου Παύλου είναι η νοτιότερη μονή στη δυτική πλευρά του Άθω και τιμάται στην Υπαπαντή του Κυρίου. Η Μονή βρίσκεται σε υψόμετρο 140μ. και απόσταση μόλις 20 λεπτών από τη θάλασσα. Σήμερα η Ιερά Μονή Αγίου Παύλου βρίσκεται στην 14η θέση στην κατάταξη των αγιορείτικων μονών. Πότε ιδρύθηκε η Μονή Αγίου Παύλου και ποιος είναι ο κτήτορας Κτήτορας της μονής είναι ο Άγιος Παύλος ο Ξηροποταµινός, ο οποίος υπήρξε κτήτορας και της Μονής Ξηροποτάμου κοντά στη Δάφνη, το λιμάνι του Αγίου Όρους. Μάλιστα, κατά τον 10ο και 11ο αιώνα συναντούμε δύο µονές µε το όνοµα Ξηροποτάµου στον Άθω, καθότι η σηµερινή µονή Αγίου Παύλου καθιερώθηκε µε το όνοµα αυτό οριστικά από το 1108 και εξής. Η Ιερά Μονή Αγίου Παύλου στο πέρασμα των αιώνων: η ιστορία της Μονής Στις αρχές του 14ου αιώνα η Μονή Αγίου Παύλου λεηλατήθηκε, καταστράφηκε και ερηµώθηκε. Οι αλλεπάλληλες κακουχίες που υπέστη η Μονή την κατέστησαν Κελί, δηλαδή εξάρτημα της Μονής Ξηροποτάμου. Ωστόσο, το 1365 η Μονή περιήλθε στη δικαιοδοσία δύο Σέρβων µοναχών αρχοντικής καταγωγής, του Γεράσιµου Ραδώνια και Αντωνίου Πηγάση. Η παρουσία τους ευεργέτησε ιδιαίτερα τη Μονή, η οποία αναγνωρίστηκε δέκατη όγδοη στην ιεραρχία των αγιορείτικων μονών στο τρίτο Τυπικό του 1394. Λίγα χρόνια αργότερα, το 1401, η Ιερά Μονή Ξηροποτάμου αναγνωρίζει για πρώτη φορά ως ανεξάρτητη τη Μονή Αγίου Παύλου σε επίσημο έγγραφο του Πατριάρχη Ματθαίου. Περίοδοι ακμής και παρακμής στο μοναστήρι Τον 15ο αιώνα τη Μονή ενίσχυσαν ο Ιωάννης Ζ´ και Η´ Παλαιολόγος, ο Σέρβος ηγεµόνας Γκιούρ και ο αδελφός του Λάζαρος. Πολλοί άλλοι ηγεµόνες από τις παραδουνάβιες περιοχές, Ρουµάνοι και Έλληνες, υπήρξαν ευεργέτες της Μονής. Έτσι, η Μονή Αγίου Παύλου ανέκτησε τις δυνάμεις της και τον 15ο αιώνα κτίστηκε η βορεινή πλευρά, ενώ τον 16ο ανεγέρθη ο αµυντικός πύργος του µοναστηριού. Την ακµή του 17ου αιώνα διαδέχθηκε η παρακµή του 18ου λόγω ένδειας οικονοµικών πόρων, µετά την σκληρή φορολογία από τις τουρκικές αρχές. Στα τέλη του 18ου και στις αρχές του 19ου αιώνα, ο σκευοφύλακας Γρηγόριος και ο αρχιµ. Άνθιµος Κοµνηνός βοήθησαν στην ανάκαµψη της µονής και εξόφλησαν τα χρέη της. Το 1817 ξεκίνησε η κατασκευή του Καθολικού και ολοκληρώθηκε το 1844, ανήμερα του Αγίου Γεωργίου. Έως σήμερα πολλές ακόμη επισκευές και προσθήκες έλαβαν χώρα στη Μονή. Το τελευταίο καταστροφικό συμβάν που υπέστη η Μονή του Αγίου Παύλου ήταν η πυρκαγιά του 1902, κι έπειτα η πλημμύρα του 1911. Τα παρεκκλήσια της Μονής Αγίου Παύλου Η Μονή Αγίου Παύλου διαθέτει εννέα παρεκκλήσια που βρίσκονται μέσα στο μοναστηριακό της συγκρότημα. Αυτό που ξεχωρίζει ιδιαιτέρως είναι το παρεκκλήσι του Αγίου Γεωργίου, ένα από τα παλαιότερα κτίσµατα της µονής, το οποίο χρονολογείται τον 15ο αιώνα. To παρεκκλήσι αυτό κοσµείται µε σηµαντικές και αξιοθαύμαστες τοιχογραφίες της Κρητικής σχολής του έτους 1554, έργα του αγιογράφου Αντωνίου, σύμφωνα με επιγραφή. Τα Εξαρτήματα της Μονής Αγίου Παύλου: Σκήτες, Κελιά, Καθίσματα, Ησυχαστήρια Στη Μονή Αγίου Παύλου υπάγονται δύο Σκήτες: η γραφική Νέα Σκήτη ή αλλιώς Σκήτη Εισοδίων της Θεοτόκου και η Ρουµανική Σκήτη του Αγίου Δηµητρίου, γνωστή και ως Λακκοσκήτη. Επιπλέον, στη Μονή υπάγονται τρία κελιά στις Καρυές, την πρωτεύουσα του Αγίου Όρους: το κελί του Αγίου Ανδρέα, όπου σήμερα αποτελεί το αντιπροσωπείο της Μονής, το κελί των Αγίων Θεοδώρων που βρίσκεται εκατό μέτρα BΔ του αντιπροσωπείου και το κελί της Υπαπαντής. Στα εξαρτήματα της Μονής Αγίου Παύλου συγκαταλέγονται δύο Καθίσματα και έξι Ησυχαστήρια: το Kάθισμα της Παναγίας, σε μια τοποθεσία ΒΔ της Μονής σε απόσταση 20 λεπτών πεζοπορίας και το Kάθισμα του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου προς την ίδια κατεύθυνση. Τα έξι Ησυχαστήρια της Μονής βρίσκονται μεταξύ Μονής Αγίου Παύλου και Nέας Σκήτης. Τα Ησυχαστήρια αυτά είναι της Αγίας Τριάδος, του Δανιήλ, του Δαμασκηνού, του Ιωσήφ, το Ζαρκάδι και το Ησυχαστήριο Χαΐρι. Τα κειμήλια και η Βιβλιοθήκη της Μονής Αγίου Παύλου Στα κειµήλια της Μονής Αγίου Παύλου περιλαµβάνονται Ιερά σκεύη και άμφια, τεμάχιο του Τιμίου Ξύλου, καθώς και το πόδι του Αγίου Γρηγορίου του Θεολόγου. Ένα από τα πιο σημαντικά κειμήλια της Μονής οφείλεται στην Μάρα, κόρη της οικογένειας Βράνκοβιτς και σύζυγο του σουλτάνου Μουράτ Β’, η οποία έστειλε τα πολύτιµα Δώρα των Τριών Μάγων στη Μονή Αγίου Παύλου, όταν είχαν πέσει στα χέρια των Τούρκων. Ως γνωστόν, τα Δώρα αυτά είναι χρυσός, λιβάνι και σμύρνα. Το λιβάνι και η σμύρνα διατηρούνται ως μείγμα σε μικρά σφαιρίδια, ενώ ο χρυσός έχει τη μορφή εικοσιοκτώ σκαλισμένων πλακιδίων. Με σουλτανικό έγγραφο που φυλάσσεται στα αρχεία της Μονής, επικυρώνονται οι πληροφορίες παράδοσης των Τιμίων Δώρων. Επιπλέον, στο σκευοφυλάκιο της Μονής φυλάσσεται ένας εξαιρετικός ποιμενικός σταυρός με μαργαριτάρια και 40 μικρογραφίες. Παναγίας η Μυροβλήτισσα Στη Μονή Αγίου Παύλου βρίσκεται η εικόνα του Αγίου Γεωργίου και η εικόνα της Παναγίας της Μυροβλήτισσας. Σύμφωνα με μαρτυρίες, οι εικόνα της Παναγίας Μυροβλήτισσας βρισκόταν στο γνωστό μοναστήρι της Κωνσταντινούπολης, με το όνομα Μυρελαίου. Ο Άγιος Παύλος ο Ξηροποταμηνός πήρε την εικόνα από εκεί και τη μετέφερε στη δεύτερη μονή που ίδρυσε, δηλαδή στη Μονή Αγίου Παύλου. Η αγία αυτή εικόνα κάποια στιγμή άρχισε να αναβλύζει μύρο και για τον λόγο αυτό πήρε το όνομα Μυροβλήτισσα. Στη βιβλιοθήκη της Ιεράς Μονής Αγίου Παύλου έχουν αποθησαυριστεί 494 χειρόγραφα και πάνω από 12,000 έντυπα βιβλία. Επικοινωνία με τη Μονή Αγίου Παύλου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23741, 23770 23905 Email: [email protected]

Ιερά Μονή Οσίου Γρηγορίου: το μοναστήρι αφιερωμένο στον Άγιο Νικόλαο

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Γρηγορίου και πότε εορτάζει Η Ιερά Μονή Γρηγορίου είναι παράλια Μονή και εύκολα προσιτή µε το καΐκι που μεταφέρει τους προσκυνητές από το λιμάνι του Αγίου Όρους, τη Δάφνη. Είναι κτισμένη στη δυτική πλευρά, πάνω σε βράχους ύψους 30μ. και απέχει μία ώρα από την Ιερά Μονή Σιμωνόπετρας και την Ιερά Μονή Διονυσίου. Από το 1574 η Ιερά Μονή Γρηγορίου κατέχει τη δέκατη έβδομη θέση στην ιεραρχία των Αγιορείτικων μοναστηριών και εορτάζει του Αγίου Νικολάου. Πότε ιδρύθηκε η Ιερά Μονή Γρηγορίου και ποιος είναι ο ιδρυτής της Η Ιερά Μονή Γρηγορίου ιδρύθηκε την περίοδο 1310-1314 από τον Όσιο ασκητή Γρηγόριο τον νέο (7 Δεκεμβρίου), το επονομαζόμενο ησυχαστή και σιωπώντα. Η Μονή είναι σύγχρονη των Ιερών Μονών Διονυσίου και Παντοκράτορος, ωστόσο δεν διασώζονται πολλές πληροφορίες για τη δράση της Μονής κατά τους πρώτους αιώνες. Σύμφωνα με ιστορικές πηγές ο Όσιος Γρηγόριος ήταν μαθητής του Αγίου Γρηγορίου του Σιναΐτη και ζούσε στη Σκήτη του Μαγουλά. Με την πάροδο του χρόνου και καθώς τα πνευματικά του τέκνα αυξάνονταν, ο Γρηγόριος αποφάσισε να κατέβει χαμηλότερα και να χτίσει τη Μονή στη σημερινή της τοποθεσία. Δυστυχώς, οι πειρατικές επιδρομές και λεηλασίες ανάγκασαν τον Όσιο Γρηγόριο να φύγει από το Άγιον Όρος και να βρει καταφύγιο στη Σερβία, όπου εκοιμήθη οσιακά στη νέα Μονή που έχτισε εκεί. Οι δύο μεγάλες πυρκαγιές που κατέστρεψαν τη Μονή Η πυρκαγιά του 1497 Η πυρκαγιά του 1497 προκλήθηκε από τους πειρατές και σχεδόν ισοπέδωσε τη Μονή Γρηγορίου. Η Μονή κινδύνευσε πραγματικά να ερημωθεί, αλλά το 1513 ο ηγούμενος Σπυρίδων κατάφερε να εξασφαλίσει χρήματα από τον ηγεμόνα της Μολδαβίας Στέφανο. Η Μονή όχι μόνο επιβίωσε, αλλά ανοικοδομήθηκε πλήρως και έγινε πιο μεγαλοπρεπής. Η πυρκαγιά του 1761 Ο όλεθρος της πυρκαγιάς ξαναχτύπησε τη Μονή το 1761. Οι δυσκολίες ξεπεράστηκαν χάρη στη δράση της ηγετικής φυσιογνωμίας του Γέροντος Ιωακείµ Ακαρνάνα, του επονομαζόμενου Μακρυγένη. Ο Γέροντας Ιωακείµ πέτυχε να συγκεντρώσει χρήματα για την ανοικοδόμηση της Μονής και να την κάνει ξανά υπολογίσιμη δύναμη. Μάλιστα, ο ίδιος ανέλαβε την αναστήλωση του νέου Καθολικού, το οποίο ήταν ακόμη πιο εντυπωσιακό από το προηγούμενο και σώζεται μέχρι σήμερα. Η κατασκευή του Καθολικού ολοκληρώθηκε το 1768, ενώ οι τοιχογραφίες ολοκληρώθηκαν το 1779 από δύο ζωγράφους, τον Γαβριήλ και Γρηγόριο από την Καστοριά. Συνάμα, το 1783 ο Γέροντας Ιωακείμ έκτισε και τη νότια πτέρυγα, η οποίο υπάρχει ακόμη στις μέρες μας. Η Αγία Αναστασία η Ρωμαία προστάτιδα της Μονής Γρηγορίου Την περίοδο εκείνη έγινε προς τη Μονή Γρηγορίου και η δωρεά των ιερών λειψάνων της Αγίας Αναστασίας της Ρωμαίας (29 Οκτωβρίου). Έκτοτε η Αγία Αναστασία επιτελεί αδιαλείπτως θαύματα και τιμάται ως τρίτη προστάτις του μοναστηριού, μετά τον Άγιο Νικόλαο και τον Όσιο Γρηγόριο. Η Μονή Γρηγορίου κατά την περίοδο της Επανάστασης Την περίοδο της Ελληνικής Επανάστασης, η Μονή Γρηγορίου πέρασε δύσκολες στιγμές και έχασε τον πλούτο της. Η συνακόλουθη φτώχεια στην οποία περιήλθε η Μονή, την ανάγκασε να ζητήσει από την Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας να γίνει εξάρτηµά της, χωρίς ωστόσο να γνωρίζουμε την έκβαση αυτής της αίτησης. Το 1840 η Μονή πέρασε στο κοινοβιακό σύστημα διοίκησης και ο πρώτος ηγούμενος ήταν ο παπα-Νεόφυτος, ο οποίος και έκτισε τον νάρθηκα του Καθολικού που βλέπουμε μέχρι και σήμερα. Το 1851 χτίστηκε και το παρεκκλήσι του Αγίου Γεωργίου. Κάποια χρόνια αργότερα, το 1859 ηγούμενος της Μονής Γρηγορίου ορίζεται ο Συµεών και στα 46 χρόνια της ηγουμενίας του, κατάφερε να ξοφλήσει τα χρέη της Μονής που ανέρχονταν στα 170.000 γρόσια. Παράλληλα, εγκαινίασε μια νέα περίοδο ανοικοδόμησης και υποστήριξε την ανέγερση νέων εγκαταστάσεων. Η Βιβλιοθήκη και τα κειμήλια της Μονής Γρηγορίου Τα χειρόγραφα της Μονής Γρηγορίου είναι περίπου 297, από τα οποία 11 είναι περγαµηνά και τα έντυπα φτάνουν τις 6.000. Ανάμεσα στα σπουδαία χειρόγραφα της Μονής, βρίσκεται και το μοναδικό χειρόγραφο «Ο Ποιμήν» του Ερμά, το οποίο ένα από τα απόκρυφα έργα του Ευαγγελίου. Στους θησαυρούς της Μονής εντάσσονται ένα μικρό τμήμα του Τιµίου Σταυρού, εκκλησιαστικά σκεύη και άµφια. Επιπλέον, φυλάσσονται ιερά λείψανα Αγίων, όπως του Αγίου Κοσμά και Δαμιανού, του Γρηγορίου Ναζιανζηνού, του Διονυσίου Αεροπαγίτη, η δεξιά χείρα του Γρηγορίου του Θεολόγου, καθώς και λείψανα της Αγίας και Μάρτυρος Αναστασίας. Από τις γνωστές θαυματουργές εικόνες της Μονής είναι η Παναγία η Παλαιολογίνα, η Παναγία Γαλακτοτροφούσα και η εικόνα του Αγίου Νικολάου. Τέλος, η Μονή έχει 7 παρεκκλήσια και 6 εξωκλήσια, ενώ στα εξαρτήµατά της εντάσσονται 3 Καθίσµατα και 6 Κελλιά. Επικοινωνία με τη Μονή Γρηγορίου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23668, 23770 23671 Email: [email protected]

Ιερά Μονή Ιβήρων: η ιστορία της Μονής και η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Πορταΐτισσας

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Ιβήρων και ποια θέση κατέχει στην ιεραρχία Στη βορειοανατολική πλευρά του Άθωνα, βρίσκεται μία από τις παλαιότερες μονές του Αγίου Όρους. Η Μονή Ιβήρων είναι μια επιβλητική Μονή που ιδρύθηκε στο τέλος του 10ου αιώνα, λίγο μετά την ίδρυση της Μονής Μεγίστης Λαύρας και της Μονής Μεγίστης Βατοπαιδίου. Ιεραρχικά κατατάσσεται στην τρίτη θέση ανάμεσα στις υπόλοιπες 20 αγιορείτικες μονές και γιορτάζει στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Το μοναστηριακό συγκρότημα της Μονής Ιβήρων είναι μεγαλοπρεπές και εντυπωσιακό. Η είσοδος της Μονής βρίσκεται στη βόρεια πλευρά και το Καθολικό στην ανατολική πλευρά της αυλής. Κατά μήκος της αυλής, διακρίνονται το μεγάλο κωδωνοστάσιο, η Τράπεζα και το κτίριο της βιβλιοθήκης, κάνοντας την αυλή έναν εξαιρετικά όμορφο χώρο. Οι πτέρυγες που περιβάλλουν την αυλή περιέχουν τα κελιά των μοναχών, τα κτίρια διοίκησης, τον πύργο, το αρχονταρίκι και τους χώρους φύλαξης, οργανώνοντας τη μονή σε έναν περίτεχνο τετράπλευρο σχηματισμό. Πότε ιδρύθηκε η Ιερά Μονή Ιβήρων και ποιος είναι ο κτήτορας Η Μονή Ιβήρων ιδρύθηκε αρχικά τον 8ο αιώνα και ήταν γνωστή ως μονή του Κλήμεντος. Ωστόσο, το 980, μια ομάδα Γεωργιανών μοναχών από τη Μέγιστη Λαύρα και υπό την καθοδήγηση του επιφανή μοναχού Ιωάννη Τουρνίκιο, ενίσχυσαν το μοναστήρι και το κατέστησαν σημαντική δύναμη. Ο Ιωάννης Τορνίκιος ως µοναχός κλήθηκε από τον αυτοκράτορα του Βυζαντίου Βασίλειο Β´ και µαζί κατέστειλαν την ανταρσία του στρατηγού Βάρδα του Σκληρού. Από τα λάφυρα και τις αυτοκρατορικές δωρεές διευρύνθηκε η παλαιότερη µονή του Κλήµεντος και δηµιουργήθηκε η Μονή των Ιβήρων. Ο Άγιος Ιωάννης και ο κατά σάρκα γιος του Άγιος Ευθύµιος -συνκτίτορας της µονής και µετέπειτα ηγούµενος-, αναδείχθηκαν σε φωτιστές των Ιβηριτών. Έτσι, από το 1010 κι έπειτα, η Μονή έχει το σημερινό της όνομα, προς τιμήν των δημιουργών της (Ιβηρία ονομαζόταν η περιοχή της Γεωργίας). Έκτοτε, πολλά μονύδρια προσαρτήθηκαν στη Μονή, προσφέροντάς της επιπλέον πλούτο και ευημερία. Μερικά από αυτά τα μονύδρια είναι αυτό του Λεοντίου στη Θεσσαλονίκη, του Ιωάννη Κολοβού στην Ιερισσό, του Αγίου Σάββα του Χάλδου και του Κάσπακος. Η Ιερά Μονή Ιβήρων ανά τους αιώνες: σύντομη ιστορία Η Ιερά Μονή Ιβήρων δεν ξέφυγε από τις προκλήσεις και τις καταστροφές. Πολλές επιθέσεις από πειρατές, κυρίως Φράγκους, την έπληξαν κατά τον 10ο και 11ο αιώνα. Επιπλέον, στις αρχές του 15ου αιώνα, η Μονή βρέθηκε σε δυσχερή οικονομική θέση, αλλά με επιμονή, αφοσίωση και προσπάθεια, ανακάμπτει πλήρως στο τέλος του αιώνα. Στην προσπάθεια αυτή σημαντικό ρόλο έπαιξε και η αμέριστη συμπαράσταση των Παλαιολόγων και των ηγεμόνων της Σερβίας και της Γεωργίας. Το διάστημα εκείνο, η Μονή κέρδισε νέα δύναμη και αναγνώριση, ενώ απέκτησε και αρκετούς Έλληνες μοναχούς. Αργότερα, στις δύσκολες στιγμές του 16ου αιώνα, πολλοί Γεωργιανοί ηγεμόνες ευεργέτησαν τη Μονή και την έβγαλαν από τα οικονοµικά της αδιέξοδα. Κατά τον 18ο αιώνα, η Μονή Ιβήρων βιώνει μια μακρά περίοδο ακμής και ανάπτυξης, χάρη στην ισχυρή στήριξη από Γεωργιανούς και Ρουμάνους ηγεμόνες, καθώς και από Οικουμενικούς Πατριάρχες. Ωστόσο, το 1865 η μονή καταστράφηκε σχεδόν ολοσχερώς από ανεξέλεγκτη πυρκαγιά, αλλά ταχύτατα αναστηλώθηκε, διατηρώντας την αρχιτεκτονική της πολυτέλεια και τον πνευματικό της πλούτο. Στη διάρκεια της Επανάστασης του 1821, η Ιερά Μονή Ιβήρων παρείχε σημαντική οικονομική βοήθεια και στήριξε τον αγώνα μέχρι τέλους. Μάλιστα, στη Μονή πέρασε αρκετό διάστημα και ο Πατριάρχης της Επανάστασης, εθνομάρτυρας Γρηγόριος ο Ε΄, κατά την περίοδο της εξορίας του. Τα παρεκκλήσια της Μονής Η Ιερά Μονή Ιβήρων διαθέτει 16 παρεκκλήσια, που εντυπωσιάζουν με τις τοιχογραφίες τους, όπως αυτές του Αγίου Νικολάου και των Αγίων Αρχαγγέλων. Στο Καθολικό φυλάσσονται τα λείψανα 165 Αγίων, καθώς και κομμάτια από τα όργανα που χρησιμοποιήθηκαν στη Σταύρωση του Κυρίου. Στην αυλή της μονής, υπάρχει το παρεκκλήσι του Τιμίου Προδρόμου, χτισμένο πάνω στο παλαιό Καθολικό της Μονής του Κλήμεντος. Επίσης, το κοιμητήριο της Μονής τιμάται στην μνήμη του Αγίου Αθανασίου, πατριάρχη της Αλεξάνδρειας, και βρίσκεται στα βόρεια της Μονής. Τα ιερά κειμήλια της Μονής Ιβήρων Αυτό που καθιστά τη Μονή Ιβήρων ιδιαίτερη και σημαντική στον κόσμο της Ορθοδοξίας είναι το σκευοφυλάκιο και η βιβλιοθήκη της. Στο σκευοφυλάκιο της Μονής φυλάσσονται κάποιοι από τους πιο σπουδαίους θησαυρούς του Αγίου Όρους. Γνωστά κειµήλια του Καθολικού είναι η περίφηµη λεµονιά -αργυρή επτάφωτη λυχνία- και η πόρτα από τον εξωνάρθηκα στη λιτή φτιαγµένη από άργυρο και έβενο. Άλλοι γνωστοί θησαυροί της Μονής είναι ο λεγόµενος σάκκος του Ιωάννη Τσιµισκή, η αρχιερατική στολή του πατριάρχη Διονυσίου και το Μέγα Ευαγγέλιο, δώρο του Πέτρου του Μεγάλου. Ανεκτίμητης αξίας αντικείμενα, χρυσοκέντητα άμφια, εκκλησιαστικά σκεύη και άλλα μοναδικά ιερά κειμήλια. Επιπλέον, περιέχει αυτοκρατορικά και πατριαρχικά έγγραφα, μερικά από τα οποία είναι τα χρυσόβουλα των αυτοκρατόρων Μιχαήλ Β΄ Παλαιολόγου και Ιωάννου ΣΤ΄ Καντακουζηνού. Η βιβλιοθήκη της Μονής Ιβήρων Η βιβλιοθήκη της Μονής είναι πολύ καλά οργανωμένη και κρύβει μέσα της έναν πλούσιο θησαυρό γνώσης. Στη βιβλιοθήκη έχουν αρχειοθετηθεί πάνω από είκοσι χιλιάδες έντυπα, από τα οποία 33 είναι αρχέτυπα και 11.000 παλαιότυπα βιβλία. Επιπλέον, εκεί φυλάσσονται περισσότεροι από 2.300 χειρόγραφοι κώδικες, ανάμεσα τους 223 περγαμηνές στην ελληνική και τη γεωργιανή γλώσσα, καθώς και 14 λειτουργικά ειλητάρια. Η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Πορταΐτισσας Η Παναγία Πορταΐτισσα αποτελεί έναν σημαντικό θρησκευτικό και πνευματικό θησαυρό για το Άγιον Όρος. Η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Πορταΐτισσας είναι ένα από τα πολυτιμότερα κειμήλια της Μονής και προστατεύει όλο το Άγιον Όρος. Δίπλα από την παλιά είσοδο της Μονής συναντάμε το παρεκκλήσι της Παναγίας Πορταΐτισσας, μέσα στο οποίο φυλάσσεται η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας. Η ιερά εικόνα βγαίνει από το παρεκκλήσι και μεταφέρεται στο Καθολικό μόνο στη διάρκεια των πανηγυριών και τελείται λιτανεία την Τρίτη του Πάσχα. Πώς έφτασε η εικόνα της Παναγίας Πορταΐτισσας στο Άγιον Όρος Σύμφωνα με την παράδοση, κατά την περίοδο της εικονομαχίας, πολλοί πιστοί έριχναν τις αγίες εικόνες στη θάλασσα για να τις προστατεύσουν από τους εικονομάχους. Μία από αυτές τις εικόνες ήταν ακριβώς η Παναγία η Πορταΐτισσα. Μια θεοσεβής γυναίκα στη Νίκαια πέταξε την εικόνα της Θεοτόκου στη θάλασσα για να μην καταστραφεί στα χέρια των εχθρών. Η γυναίκα κατακλίστηκε από συναισθήματα θλίψης για την απώλεια της εικόνας, αλλά η Παναγία την παρηγόρησε στον ύπνο της, δίνοντας υπόσχεση πως εικόνα θα φτάσει σε έναν τόπο ιερό και οι πιστοί από όλα τα έθνη θα την προσκυνούν για αιώνες. Έτσι, με τη θεία παρέμβαση η εικόνα εμφανίστηκε θαυματουργικά στο Άγιον Όρος το 1004 μ.Χ. Η εικόνα έπλεε όρθια πάνω στη θάλασσα με τρόπο θαυμαστό και στάθηκε μπροστά στην Ιερά Μονή Ιβήρων. Οι μοναχοί που βρίσκονταν εκεί προσπάθησαν ευλαβικά να πιάσουν την εικόνα και να την βγάλουν από τη θάλασσα, αλλά κάθε προσπάθεια ήταν μάταιη. Έμοιαζε σαν μια αόρατη δύναμη να μην επέτρεπε την προσέγγιση της εικόνας. Το μυστήριο αυτό λύθηκε με την εμφάνιση της Παναγίας σε έναν μοναχό με το όνομα Γαβριήλ, ο οποίος ασκήτευε σε μεγαλύτερο υψόμετρο, σε έναν λόφο πάνω από τη Μονή. Η Παναγία εμφανίστηκε μπροστά του και του ζήτησε να μεταφέρει ο ίδιος την εικόνα στη Μονή, με τα εξής λόγια «Θέλω εσύ να παραλάβεις την εικόνα μου από την θάλασσα γιατί εσένα βρίσκω άξιο για να την μεταφέρεις στη Μονή». Ο μοναχός Γαβριήλ υπάκουσε στο θέλημα της Παναγίας και παρέλαβε την εικόνα από τη θάλασσα. Απίστευτος θαυμασμός πλημμύρισε τις καρδιές των υπόλοιπων μοναχών, καθώς ο μοναχός Γαβριήλ, με τρόπο θαυματουργικό, περπάτησε πάνω στα κύματα της θάλασσας και πήρε την ιερή εικόνα. Μόλις ο μοναχός Γαβριήλ, ακούμπησε την εικόνα, άρχισε να αναβλύζει αγίασμα από το σημείο εκείνο. Εδώ μπορείτε να βρείτε όλες τις εικόνες με την Παναγία Πορταΐτισσα. Ο μοναχός Γαβριήλ μαζί με τους υπόλοιπους μοναχούς της Μονής και τον ηγούμενο, μετέφεραν την εικόνα της Παναγίας Πορταΐτισσας στο Καθολικό της Μονής και την τοποθέτησαν στο κέντρο, σε περίοπτη θέση. Την επόμενη ημέρα, όμως, η εικόνα βρέθηκε ξανά έξω από τη μονή. Κάθε φορά που την μετέφεραν μέσα, η εικόνα επέστρεφε στην αρχική της θέση. Οι μοναχοί, αναγνωρίζοντας τη θέληση της Παναγίας, συνειδητοποίησαν πως η εικόνα ήθελε να παραμείνει κοντά στην πύλη. Καθιστώντας το γεγονός αυτό σημείο αναφοράς και κίνητρο πνευματικής δύναμης, οι μοναχοί αποφάσισαν να κτίσουν ένα παρεκκλήσι δίπλα στην πύλη της Μονής για να φιλοξενήσουν την εικόνα. Εκεί, η εικόνα της Παναγία της Πορταΐτισσας στέκει περήφανα ως προστάτης και φρουρός όλων των μοναχών του Άγιου Όρους. Οι πανηγυρικές μέρες, καθώς και η τελετή λιτανείας της εικόνας της Παναγίας Πορταΐτισσας, συγκεντρώνουν πιστούς και προσκυνητές από διάφορες περιοχές, δίνοντας μία ξεχωριστή πνευματική και πανηγυρική ατμόσφαιρα στο Άγιον Όρος. Η εικόνα της Παναγίας της Πορταΐτισσας αποτελεί ένα σύμβολο πίστης, αγάπης και ελπίδας και συνεχίζει να προσελκύει πιστούς από όλο τον κόσμο, που επιζητούν να βρουν πνευματική παρηγοριά στην μοναστική πολιτεία του Άγιου Όρους. Επικοινωνία με τη Μονή Ιβήρων: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23643, 23770 23248 Email: [email protected]

Ιερά Μονή Δοχειαρίου: το Μοναστήρι των Αρχαγγέλων και των Στρατιωτικών

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Δοχειαρίου και πώς γίνεται η πρόσβαση σε αυτή Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου βρίσκεται στη δυτική πλευρά της χερσονήσου του Άθωνα και είναι το πρώτο παράκτιο μοναστήρι που θα συναντήσει κανείς, καθώς περιπλέει από την Ουρανούπολη προς τη Δάφνη, το επίνειο του Αγίου Όρους. Η Μονή βρίσκεται σε υψόμετρο 30μ. και σε απόσταση περίπου μίας ώρας από την Ιερά Μονή Ξενοφώντος. Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου βρίσκεται σε απόσταση 15 χιλιομέτρων από τις Καρυές, την πρωτεύουσα του Αγίου Όρους και απαιτείται περίπου 3 – 3:30 ώρες πεζοπορία για αυτήν την απόσταση. Πότε χτίστηκε η Ιερά Μονή Δοχειαρίου και ποιος θεωρείται ο ιδρυτής της Σύμφωνα με την παράδοση, ιδρυτής της Μονής Δοχειαρίου θεωρείται ο μαθητής και συνασκητής του Αγίου Αθανασίου του Αθωνίτη, Ευθύμιος. Ο μοναχός Ευθύμιος είχε λάβει το προσωνύμιο «δοχειάρης», διότι προηγουμένως ήταν αποθηκάριος στην Ιερά Μονή Μεγίστης Λαύρας. Αρχικά, ο Ευθύμιος ίδρυσε, τον 10ο αιώνα, ένα μονύδριο στη Δάφνη, αφιερωμένο στον Άγιο Νικόλαο. Όμως, στις αρχές του 11ου αιώνα, η Μονή καταστράφηκε και μεταφέρθηκε στη σημερινή της θέση. Το σημερινό κτίσμα της Ιεράς Μονής Δοχειαρίου σχηματίζει ένα ακανόνιστο πεντάπλευρο, με τον αμυντικό της πύργο να εξέχει σε περίοπτη θέση στην ανατολική πλευρά. Στο κέντρο της μικρής επικλινούς αυλής δεσπόζει το Καθολικό, κτίσμα του 16ου αιώνα. Το φωτεινό και αξιοθαύμαστης ομορφιάς Καθολικό κοσμείται με εξαιρετικές τοιχογραφίες της Κρητικής Σχολής, πιθανότατα από τον Κρητικό ζωγράφο Τζώρτζη. Η αμφιθεατρική θέση του μοναστηριού, τα κυπαρίσσια και η ξεχωριστή αρχιτεκτονική του, κατατάσσουν τη Μονή Δοχειαρίου ως ένα από τα πιο γραφικά μοναστηριακά συγκροτήματα του Αγίου Όρους. Σήμερα, η Ιερά Μονή Δοχειαρίου κατέχει την 10η θέση στην ιεραρχία των μοναστηριών του Αγίου Όρους. Η περίοδος ακμής της Ιεράς Μονής Δοχειαρίου και οι ευεργέτες της Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου αναφέρεται για πρώτη φορά στο δεύτερο Τυπικό του 1045, στο οποίο εντοπίζεται η υπογραφή ενός ηγούμενου με το όνομα Θεόδουλος «Θεόδουλος μοναχός και ηγούμενος της Δοχειαρίου». Ο αυτοκράτορας Νικηφόρος Γ΄ Βοτανειάτης υπήρξε ένας από τους πρώτους ευεργέτες της Μονής Δοχειαρίου, ο οποίος βοήθησε οικονομικά τη Μονή και κάλυψε τα έξοδα για την επέκτασή της. Για το λόγο αυτό, ο αυτοκράτορας Νικηφόρος Γ΄ Βοτανειάτης θεωρείται ως συνιδρυτής της Μονής. Στο τέλος του 11ου αιώνα, ο ηγούμενος της Μονής Νεόφυτος ανακαίνισε και μεγάλωσε τη Μονή, προσδίδοντας νέο κύρος. Όπως συμπεραίνουμε από τα Τυπικά του Αγίου Όρους, η Μονή Δοχειαρίου βρισκόταν σε ακμάζουσα θέση κατά τους τρεις πρώτες αιώνες από την ίδρυσή της (10ος – 13ος αιώνας). Ωστόσο, στα τέλη του 13ου και αρχές 14ου αιώνα, η Μονή Δοχειαρίου βιώνει δυσκολίες λόγω πολλαπλών πειρατικών επιδρομών και υπεισέρχεται σε περίοδο παρακμής. Στις δύσκολες αυτές στιγμές, ο αυτοκράτορας Ιωάννης Ε´ Παλαιολόγος και ο ηγεμόνας της Σερβίας Στέφανος Δουσάν ενίσχυσαν σημαντικά τη Μονή. Κατά τον 16ο αιώνα, ο ιερέας Γεώργιος από την Αδριανούπολη επισκέφθηκε τη Μονή Δοχειαρίου για να μονάσει και αφιέρωσε σε αυτή όλα του τα υπάρχοντα. Το 1570 ο αυτοκράτορας Μιχαήλ Ζ΄ Δούκας και η μητέρα του, Ρωξάνδρα, σύζυγος του ηγεμόνα της Μολδοβλαχίας Αλεξάνδρου, ανέλαβαν την ανοικοδόμηση της Μονής εκ νέου, μετά από την έντονη περίοδο παρακμής στην οποία είχε περιέλθει η Μονή. Στις αρχές του 17ου αιώνα, ανακαινίστηκε και ενισχύθηκε ο πύργος της Μονής, ενώ το 1660 αναγνωρίσθηκε ως σταυροπηγιακή. Τον 18ο αιώνα χτίστηκε το κωδωνοστάσιο της Μονής. Κατά την περίοδο της Επαναστάσεως του 1821, η Ιερά Μονή Δοχειαρίου λεηλατήθηκε σφοδρά από τους Τούρκους, οι οποίοι βασάνισαν τους μοναχούς και έκλεψαν τα κειμήλιά της. Επιπλέον, η Μονή έχασε την πλειοψηφία της κινητής περιουσίας που διέθετε. Πότε εορτάζει η Ιερά Μονή Δοχειαρίου: Σύναξη των Αρχαγγέλων 8 Νοεμβρίου Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου αρχικά ήταν αφιερωμένη στον Άγιο Νικόλαο. Ωστόσο, ύστερα από διάφορα θαύματα των Αγίων Αρχαγγέλων Μιχαήλ και Γαβριήλ, αποφασίστηκε το μοναστήρι να πανηγυρίζει στη Σύναξη των Αρχαγγέλων. Γιατί η Ιερά Μονή Δοχειαρίου θεωρείται το μοναστήρι των Στρατιωτικών Η Ιερά Μονή Δοχειαρίου θεωρείται ως το αγιορείτικο μοναστήρι των στρατιωτικών διότι οι προστάτες του είναι οι Αρχάγγελοι Μιχαήλ και Γαβριήλ, οι οποίοι είναι προστάτες της Πολεμικής Αεροπορίας. Κάθε χρόνο, στην εορτή του μοναστηριού, συρρέουν πλήθη προσκυνητών, μεταξύ των οποίων πάρα πολλοί στρατιωτικοί της Πολεμικής Αεροπορίας, από όλη την Ελλάδα. Επιπλέον, η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας Γοργοϋπήκοου που βρίσκεται στο μοναστήρι, έχει κάνει δεκάδες θαύματα για το προσωπικό των Ένστολων Δυνάμεων και των Σωμάτων Ασφαλείας. Έτσι, η Ιερά Μονή Δοχειαρίου έχει λάβει το προσωνύμιο Αγιορείτικο Μοναστήρι των Στρατιωτικών. Η Βιβλιοθήκη και τα Ιερά Κειμήλια που βρίσκονται στην Ιερά Μονή Δοχειαρίου Η Παναγία Γοργοϋπήκοος Το σπουδαιότερο και πιο σημαντικό κειμήλιο είναι η θαυματουργή εικόνα της Παναγίας της Γοργοϋπήκοου. Σύμφωνα με την παράδοση, κατά τον 17ο αιώνα η Παναγία Γοργοϋπήκοος θεράπευσε έναν τυφλό, κι από τότε πολλοί ασθενείς προσεύχονται στην Παναγία για θεραπεία. Η Παναγία Γοργοϋπήκοος βρίσκεται δεξιά από την είσοδο της Τράπεζας, μέσα σε ένα ιδιαίτερο εκκλησάκι, όπου καθημερινά ένας μοναχός ψάλλει την παράκληση προς την Παναγία. Κάθε Σεπτέμβριο, συγκεκριμένα από τις 6-7 έως 14 Σεπτεμβρίου, η εικόνα της Παναγίας Γοργοϋπηκόου βγαίνει από το Άγιον Όρος και μεταφέρεται στο γυναικείο μετόχι της Παναγίας Θεοσκεπάστου στο Σοχό, Λαγκαδά Θεσσαλονίκης. Έτσι, πλήθος πιστών συρρέει για να προσκυνήσει τη θαυματουργή εικόνα της Παναγίας. Εδώ μπορείτε να βρείτε όλες τις εικόνες με την Παναγία Γοργοϋπήκοο. Στο σκευοφυλάκιο της Μονής φυλάσσονται πολλά κειμήλια, χρυσοκέντητα υφάσματα, ξυλόγλυπτοι σταυροί, ιερά λείψανα και ένα κομμάτι του Τίμιου Σταυρού. Στη βιβλιοθήκη της Ιεράς Μονής Δοχειαρίου φυλάσσονται 545 χειρόγραφα και περισσότερα από 5.000 έντυπα βιβλία. Εκτός από το μετόχι της Παναγίας Θεοσκεπάστου στο Σοχό Θεσσαλονίκης, στην Ιερά Μονή Δοχειαρίου ανήκουν έξι παρεκκλήσια και δύο Κελιά στις Καρυές. Επικοινωνία με τη Μονή Δοχειαρίου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 2377 0 23245 Email: [email protected]

Ιερά Μονή Παντοκράτορος: η ιστορία της Μονής με την Παναγία Γερόντισσα

Πού βρίσκεται η Ιερά Μονή Παντοκράτορος και πότε εορτάζει Η Ιερά Μονή Παντοκράτορος είναι μία από τις παραθαλάσσιες μονές του Αγίου Όρους και βρίσκεται στη βορειοανατολική πλευρά του Άθωνα. Έχει χτιστεί πάνω σε έναν βράχο, σε υψόμετρο 40-50 μ. και απέχει 3,5 ώρες από τις Καρυές με τα πόδια. Σε κοντινή απόσταση από τη Μονή εντοπίζεται η αρχαία πόλη Θύσσος. Η Μονή Παντοκράτορος εορτάζει στις 6 Αυγούστου την Μεταμόρφωση της Σωτήρος και βρίσκεται στην έβδομη θέση στην ιεραρχική κατάταξη των αγιορείτικων μοναστηριών. Πότε ιδρύθηκε η Μονή Παντοκράτορος και ποιος είναι ο ιδρυτής της Αν και μακραίωνη προφορική παράδοση θέλει ως κτίτορα της Μονής τον αυτοκράτορα Αλέξιο Κομνηνό, από τις σωζόμενες μαρτυρίες εξάγεται το συμπέρασμα ότι κτίτορες της Μονής ήταν οι αδελφοί Αλέξιος, ο μέγας στρατοπεδάρχης και Ιωάννης, ο μέγας Πριμικήριος. Επιπλέον, δεν μας είναι γνωστό πότε ξεκίνησαν οι οικοδομικές εργασίες, αλλά το 1358 το μοναστήρι υπήρχε ήδη και εγκαινιάστηκε ενδεχομένως το 1362 από τον Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Κάλλιστο Α´. Η βοήθεια των Παλαιολόγων και η επέκταση της Μονής Η εύνοια των Παλαιολόγων ήταν εμφανής, καθώς ο Ιωάννης Δ’ Παλαιολόγος, ήδη από την ίδρυση της Μονής παρείχε χρηματική βοήθεια. Στη Μονή Παντοκράτορος ενσωματώθηκαν αρχαία μονύδρια, όπως του Αγίου Αυξεντίου, Δωροθέου, Κυνόποδος, Ραβδούχου, Φακηνού και Φαλακρού. Σύμφωνα με ιστορικά στοιχεία, ο Αλέξιος απεβίωσε περί το 1368, ενώ ο Ιωάννης φαίνεται πως το 1384 είχε αποσυρθεί στη Μονή Παντοκράτορος, όπου και εκάρη μοναχός. Από τις πολλές δωρεές που προσέφεραν τα αδέρφια, αγοράστηκαν και τα περισσότερα μετόχια που κατείχε η Μονή έως και τα μέσα του 20ου αιώνα. Δώρο των αδελφών αποτελεί και η εικόνα του Παντοκράτορος Χριστού, που σήμερα βρίσκεται στο μουσείο του Ερµιτάζ στην Πετρούπολη της Ρωσίας. Οι πυρκαγιές κατακαίουν τη Μονή Παντοκράτορος Το 1390 μια εκτεταμένη πυρκαγιά κατέστρεψε μεγάλο μέρος της Μονής Παντοκράτορος, αλλά σύντομα αναστηλώθηκε με τη συνδρομή του αυτοκράτορα Μανουήλ Β’ Παλαιολόγου και του πατριάρχη Αντωνίου Δ’. Στη συνέχεια, η Μονή Παντοκράτορος ανακαινίστηκε και επεκτάθηκε το 16ο αιώνα µε τα χρήματα που πρόσφεραν ηγεμόνες των παραδουνάβιων περιοχών. Την περίοδο αυτή η Μονή βιώνει μία μεγάλη περίοδο ακμής και πνευματικής ακτινοβολίας. Ευεργέτες της Μονής βοηθούν στην ανοικοδόμηση Στους μεγάλους ευεργέτες της Μονής συγκαταλέγεται και ο Φαναριώτης Έλληνας Ιωάννης Μαυροκορδάτος, ο οποίος ενίσχυσε το μοναστήρι κατά τον 18ο αιώνα. Μία ακόμη μεγάλη πυρκαγιά ξέσπασε το 1773 και κατέστρεψε πολλά κτίρια και εγκαταστάσεις της Μονής. Στη δυσκολία αυτή, σημαντικότατη υπήρξε η αγωγή του μοναχού Κύριλλου. Η Μονή Παντοκράτορος στην Τουρκοκρατία και στα νεότερα χρόνια Η Μονή Παντοκράτορος, παρά τα ογκώδη χρέη της, κατά τα χρόνια της Τουρκοκρατίας δεν έχασε τη ζωτικότητά της. Στη Μονή εγκαταβίωσαν σπουδαίες και αγιασμένες προσωπικότητες, όπως ο Πατριάρχης Κάλλιστος Β´ ο Ξανθόπουλος, ο Συμεών και ο Θεωνάς, Αρχιεπίσκοποι Θεσσαλονίκης. Στα νεότερα χρόνια, η Μονή Παντοκράτορος δεινοπάθησε ακόμη μία φορά από τη λαίλαπα της φωτιάς το 1948. Η Υπηρεσία Αναστηλώσεων ανέλαβε την ανοικοδόμηση για όσα κτίρια απανθρακώθηκαν. Τα κτίσματα και τα εξαρτήματα της Μονής Παντοκράτορος Το Καθολικό της Μονή είναι αφιερωμένο στη Μεταμόρφωση του Σωτήρος (6 Αυγούστου) και χτίστηκε την ίδια εποχή µε τη Μονή. Στο Καθολικό υπάρχει ο τάφος των κτητόρων της Μονής, Ιωάννη και Αλέξιου, καθώς και ένα εξαιρετικό τέμπλο που χρονολογείται την περίοδο 1622-1640. Επιπλέον, φαίνεται ότι το Καθολικό έχει τη δική του ευδιάκριτη και αυτόνομη αρχιτεκτονική πορεία, καθώς και ιδιαίτερη αγιογράφηση από τον Ματθαίο Ιωάννη από την Νάουσα. Η αρχική αγιογράφηση του Ναού ανάγεται στο τρίτο τέταρτο του 14ου αιώνα, πιθανότατα το 1538, και επιζωγραφήσθηκε το 1854. Το τέμπλο του Καθολικού είναι ίσως και το παλαιότερο του Αγίου Όρους. Το κωδωνοστάσιο είναι κτίσμα του 19ου αιώνα. Στα εξαρτήματα της Μονής Παντοκράτορος ανήκουν η Σκήτη του Προφήτη Ηλία, 5 Κελλιά και 38 Καλύβες στην περιοχή της Καψάλας. Επίσης, στη Μονή βρίσκονται 7 παρεκκλήσια και άλλα 7 εξωκλήσια. Η Παντοκράτορος έχει την επικυριαρχία 5 Κελιών στην περιοχή των Καρυών. Κατά τους νεότερους χρόνους απέκτησε πολλά μετόχια στην Ελλάδα, τη Μικρά Ασία και τη Βλαχία, από τα οποία σήμερα δεν κατέχει κανένα. Η Μονή κατέχει την έβδομη θέση μεταξύ των Αθωνικών Μονών και επανήλθε στο κοινοβιακό σύστημα το 1992. Η Βιβλιοθήκη και τα κειμήλια της Μονής Παντοκράτορος Στη Μονή φυλάσσονται αρκετά λείψανα Αγίων, όπως του Αγίου Ιωαννικίου του εν Ολύµπω της Βιθυνίας, Θεοδώρου του Στρατηλάτου και των Αγίων Κοσµά και Δαµιανού. Επιπλέον, στο σκευοφυλάκιο της Μονής Παντοκράτορος αποθησαυρίζονται σπουδαία θρησκευτικά και ιστορικά κειμήλια, όπως τεμάχιο Τιμίου Ξύλου, μέρος της ασπίδας του Αγίου Μερκουρίου και εικόνες που χρονολογούνται από τον 14ο αιώνα. Ως εφέστια εικόνα της Μονής τιμάται η Παναγία η Γερόντισσα, που είναι µία από τις θαυματουργές εικόνες του Αγίου Όρους. Εδώ μπορείτε να βρείτε εικόνες με την Παναγία Γερόντισσα. Στη βιβλιοθήκη του μοναστηριού περιλαμβάνονται περίπου 350 χειρόγραφοι κώδικες και περί τα 3.500 έντυπα. Τα έγγραφα της Μονής είναι Ελληνικά, Τουρκικά και ένα Βλάχικο του 17ου αιώνα. Εδώ μπορείτε να βρείτε περισσότερες πληροφορίες για την Παναγία Γερόντισσα. Επικοινωνία με τη Μονή Παντοκράτορος: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 23770 23880, 23770 23685 Email: [email protected]

Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου: η Αθωνιάδα Ακαδημία και οι θαυματουργές εικόνες της Παναγίας

Πότε χτίστηκε η Ιερά Μονή Βατοπαιδίου & ποιοι θεωρούνται οι ιδρυτές της Η Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου διαθέτει μια μακρά ιστορία και γεωγραφικά βρίσκεται περίπου στο μέσο της βορειοανατολικής ακτής της χερσονήσου του Άθωνα, στην ανατολικότερη πλαγιά του ομώνυμου ορμίσκου. Δεν γνωρίζουμε την ακριβή χρονολογία ιδρύσεως της Μονής, ωστόσο υπάρχουν στοιχεία που μαρτυρούν τη χρονική περίοδο που ξεκινά η δραστηριότητα των μοναχών στο μέρος αυτό. Τι αναφέρει η λαϊκή παράδοση για την ίδρυση της Μονής Σύμφωνα με το θρύλο, τον 4ο αιώνα μ.Χ., ο αυτοκράτορας του Βυζαντίου, Θεοδόσιος ο Μέγας, (379–395 μ.Χ.) έβαλε τα θεμέλια για την ανοικοδόμηση του μοναστηριού, ως μία κίνηση ευγνωμοσύνης για τη σωτηρία του υιού του, Αρκαδίου. Πιο συγκεκριμένα, ο Αρκάδιος έπλεε προς τη Ρώμη, όταν ξαφνικά το πλοίο ναυάγησε και ο ίδιος διασώθηκε θαυματουργικά με παρέμβαση της Παναγίας. Ο Αρκάδιος βρέθηκε στα παράλια της Αθωνικής Χερσονήσου, να κοιμάται δίπλα σε έναν βάτο. Ο θρύλος αυτός εξηγεί εν μέρει από που πήρε το όνομά της η Μονή Βατοπαιδίου. Ουσιαστικά, πρόκειται για τη «βάτο» που βρέθηκε το παιδί, δηλαδή ο Αρκάδιος. Μία δεύτερη ερμηνεία, λογική και ευλογοφανής, αναφέρει ότι η ονομασία της Μονής προέρχεται από τις πολυάριθμες βάτους που υπήρχαν στην γύρω πεδιάδα (Βατοπέδι= πεδιάδα των βατών). Συνακόλουθα, δεχόμαστε ότι η ονομασία Βατοπαίδι ή Βατοπέδι είναι αποδεκτές και έχουν σωστή ορθογραφία. Ιστορικά στοιχεία για την ίδρυση της Μονής Τα ιστορικά δεδομένα φανερώνουν ότι η ίδρυση της Μ. Μονής Βατοπαιδίου τοποθετείται μεταξύ του 972 και 985 μ.Χ. και οφείλεται σε τρεις άρχοντες από την Ανδριανούπολη, τον Αθανάσιο, τον Νικόλαο και τον Αντώνιο, οι οποίοι ήταν μαθητές του Αγίου Αθανασίου του Αθωνίτη. Μάλιστα, ο Άγιος Αθανάσιος ο Αθωνίτης θεωρείται θεμελιωτής της Αθωνικής Πολιτείας. Σύμφωνα με το Τυπικό του Αυτοκράτορα Ιωάννη Τσιμισκή το 972 μ.Χ., ρυθμίζονται μεταξύ άλλων η λειτουργία και οι αρμοδιότητες της κεντρικής διοίκησης στο Άγιον Όρος. Επιπλέον, με βάση το παραπάνω, ορίζονται οι θέσεις του Πρώτου, των αξιωματούχων του Πρωτάτου, αλλά και της Σύναξης των Καρυών. Εκ παραλλήλου, καθορίζονται οι σχέσεις μεταξύ των μοναχών και των διάφορων κατηγοριών τους. Στο Τυπικό Τσιμισκή απουσιάζει η ονομαστική υπογραφή εκπροσώπου της Μονής Βατοπαιδίου, ωστόσο σε πράξεις του 985 μ.Χ. και του 1016 μ.Χ. επίσημος εκπρόσωπος με δικαίωμα υπογραφής είναι ο «Νικόλαος μοναχός και ηγούμενος του Βατοπεδίου». Φαίνεται, λοιπόν, ότι ο Νικόλαος είναι ένας από τους τρεις άρχοντες που έθεσαν τα θεμέλια της Μονής Βατοπαιδίου. Σε ποια ιεραρχική σειρά βρίσκεται η Μονή Βατοπαιδίου σύμφωνα με την επίσημη κατάταξη Ο Καταστατικός Χάρτης της Αθωνικής Πολιτείας καθιερώθηκε το 1924 και ορίζει την ιεραρχική θέση των είκοσι Μονών του Αγίου Όρους. Η απαρχή για την ιεραρχική κατάταξη των μοναστηριών εντοπίζεται σχεδόν εννέα αιώνες πριν, το 1045 μ.Χ., στο Β’ Τυπικό, το οποίο εξέδωσε ο Βυζαντινός αυτοκράτορας Κωνσταντίνος ο Μονομάχος. Η ιεραρχία των μοναστηριών βασίζεται κυρίως στο έτος ιδρύσεως των μονών, δηλαδή στην αρχαιότητα αυτών. Έτσι, η Ιερά Μεγίστη Μονή Βατοπαιδίου βρίσκεται στη δεύτερη θέση στην κατάταξη, καθώς η μοναδική μονή που προηγείται χρονικά είναι η Μεγίστη Λαύρα, η οποία ιδρύθηκε το 964 μ.Χ., δηλαδή περίπου οκτώ χρόνια νωρίτερα. Η Ιερά Μονή Βατοπαιδίου στο πέρασμα των αιώνων: σύντομη ιστορία Οι πληροφορίες για τη δράση της Μονής Βατοπαιδίου κατά τον 12ο αιώνα είναι περιορισμένες. Ωστόσο, στα τέλη του αιώνα γνωρίζουμε ότι εμφανίζονται Σέρβοι μοναχοί. Μεταξύ αυτών ήταν και ο πρίγκιπας Ράστκο και ο πατέρας του Στέφανος Νεμάνια, οι οποίοι στη συνέχεια μετονομάστηκαν Σάββας και Συμεών. Ουσιαστικά, πρόκειται για τους δύο Αγίους της Σερβικής Εκκλησίας και ιδρυτές της Ιεράς Μονής Χιλανδαρίου (1199 μ.Χ.). Μάλιστα, οι δύο άγιοι βοήθησαν σημαντικά στην επέκταση των οικοδομικών έργων της Μονής Βατοπαιδίου. Κατά τον 13ο αιώνα, η Μονή Βατοπαιδίου λαμβάνει τον τίτλο Βασιλική, στοιχείο που καταδεικνύει την ακμή του μοναστηριού και συνδέεται με τη δυναστεία των Παλαιολόγων. Οι πειρατικές επιδρομές πλήττουν τη Μονή Βατοπαιδίου Κατά το δεύτερο μισό του 13ου αιώνα, η Μονή Βατοπαιδίου, όπως και ολόκληρη η Αθωνική Πολιτεία, υπέστη πολλά δεινά από τις επιδρομές Καταλανών πειρατών και Τούρκων επιδρομέων. Γενικότερα, η περίοδος της Φραγκοκρατίας ήταν δύσκολη για το Περιβόλι της Παναγίας, ωστόσο πολλοί ήταν οι ερημίτες που αποφάσισαν να εγκατασταθούν στην Αθωνική χερσόνησο. Μάλιστα, ένας από αυτούς ήταν ο Γρηγόριος Παλαμάς, ξεκινώντας εδώ τον ασκητικό του βίο. Η περίοδος της οθωμανικής κυριαρχίας Το 1423-1424 μ.Χ., η Αθωνική χερσόνησος περνάει σε οθωμανική κυριαρχία και βιώνει εκτεταμένες οικονομικές επιβαρύνσεις. Η προσπάθεια των Βατοπαιδινών πατέρων για να επιβιώσει η Μονή στη νέα κατάσταση, αλλά και να αναπτυχθεί, υπήρξε μεγίστη. Στις αρχές του 16ου αιώνα, ο Άγιος Μάξιμος ο Γραικός μετέβη στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου και παρέμεινε για 10 χρόνια περίπου. Το 1505-1506 μ.Χ. εκάρη μοναχός και χαρακτήριζε τη Μονή ως ένα είδος μεγάλης Λαύρας. Στις αρχές του 18ου αιώνα ολόκληρο το Άγιον Όρος χτυπήθηκε από έκτακτες εισφορές των Τούρκων. Η Ιερά Μονή Βατοπαιδίου, των Ιβήρων και Χιλανδαρίου μπόρεσαν να ανταπεξέλθουν οικονομικά και προσπάθησαν να βοηθήσουν τα φτωχότερα μοναστήρια, δανείζοντας χρήματα για την αποπληρωμή των χαρατσιών. Η ίδρυση της Αθωνιάδας Ακαδημίας Κατά τα μέσα του 18ου αιώνα, η Μονή είχε ανακάμψει οικονομικά και κατάφερε να ιδρύσει την Αθωνιάδα Ακαδημία (1748 μ.Χ.), με πρωτοβουλία του ιερομόναχου Μελέτιου. Η περίοδος της ανάκαμψης αναχαιτίστηκε από το άδοξο τέλος της επανάστασης του 1821 στη Μακεδονία υπό την αρχηγία του μακεδονομάχου Εμμανουήλ Παπά. Το γεγονός αυτό επέφερε μια σειρά από αντίποινα για ολόκληρο το Άγιον Όρος, ενώ πολλά κειμήλια κλάπηκαν από τους Τούρκους. Το 1912 το Άγιον Όρος απελευθερώθηκε από τον τουρκικό ζυγό μετά από την επέμβαση του Ελληνικού στρατού. Η Βιβλιοθήκη και τα κειμήλια της Μονής Βατοπαιδίου Στη βιβλιοθήκη της Μονής αποθησαυρίζονται περίπου 1.700 χειρόγραφα, εκ των οποίων συγκαταλέγονται 600 κώδικες σε περγαμηνή, 25 ειλητάρια καθώς και 10.000 έντυπα. Ένα από τα σπουδαιότερα χειρόγραφα της Βατοπαιδίου είναι η Γεωγραφία του Έλληνα αστρονόμου Κλαυδίου Πτολεμαίου που χρονολογείται τον 11ο αιώνα. Στο σκευοφυλάκιο της Μονής φυλάσσονται πολλοί θησαυροί μεγάλης ιστορικής και θρησκευτικής αξίας. Κατά τον 14ο αιώνα, ο Σέρβος ηγεμόνας Λάζαρος Α’ είχε δωρίσει στη Μονή τη Ζώνη της Θεοτόκου, η οποία χωρίζεται σε τρία κομμάτια και για λόγους ασφαλείας, φυλάσσεται σε τρία αργυρόχρυσα κουτιά. Επιπλέον, στη Μονή φυλάσσεται τμήμα του Τιμίου Σταυρού και τμήμα από το καλάμι, πάνω στο οποίο είχε τοποθετηθεί το σφουγγάρι με το οποίο έδωσαν ξύδι στον Ιησού επάνω στον Σταυρό του Μαρτυρίου. Στο σκευοφυλάκιο της Μονής φυλάσσονται και τα ιερά λείψανα του Αγίου Ευδόκιμου του Βατοπαιδινού. Τέλος, στην Ιερά Μονή Βατοπαιδίου συναντάμε πολλές θαυματουργές εικόνες της Θεοτόκου. Η εικόνα της Παναγίας Παραμυθίας, της Παναγίας Βηματάρισσας, της Παντάνασσας, της Πυροβοληθείσης, της Αντιφωνήτριας και της Εσφαγμένης. Εδώ μπορείτε να βρείτε περισσότερες πληροφορίες για τις θαυματουργές εικόνες στης Θεοτόκου το Άγιον Όρος. Επικοινωνία με τη Μ. Μονή Βατοπαιδίου: Τηλέφωνο Επικοινωνίας: 2377 0 88088 Email: [email protected], [email protected]

ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ